Өдөр унтаж байх эрүүл мэндэд маш тустай

Хуурай халуун салхи, бөгчим халуун уур амьсгалын нөлөөгөөр хүрээлэн байгаа орчин тойрны халууны хэмжээ ч аажмаар нэмэгдэн, хүний биеийн хялгасан судас тэлж, цусны лугшилт түрэгсэн, үүний зэрэгцээ тархины нэхдэсийн хүчилтөрөгч багасах юм уу дутагдах байдал илэрдэг байна. Ялангуяа хүмүүс хагас өдөр яаралтай ажиллаад үдийн үед их ядарч цуцдаг байна. Иймээс зуны халуунд өдөр унтах нь биеийн ядаргааг тайлах, үдээс хойшхи ажлын үр ашгийг нэмэгдүүлэх жич биеийн эрүүл мэндэд тустай. Унтахад, хөнгөн унтах40 минут-80 минут цаг, нам унтах80 минут-100 минут цаг гэж байдаг.

Нам унтах хугацаанд, их тархины ажиллагаа намдахын хирээр их тархины нэхдэсийн хялгасан судас түр хаагдаж, бие махбодийн бодисын солилцоо удааширдаг байна. Энэ үед хэрэв гэнэт цочин сэрвэл, түр хаагдсан хялгасан судас сэрэхтэй зэрэг нээгдэн тэлж амждаггүй болохоор тархины цус түр хүрэлцэхгүй болж, ургамлын мэдрэл хэсэг үе замбараагаа алдаж, толгой эргэх, толгой өвдөх, тамир сульдах зэрэг өвчний байдал илэрдэг байна.

Мэргэжилтнүүдийн үзэж буйгаар, өдөр унтах хугацаа нь 30-45 минут байвал хамгийн тохиромжтой, өөрөөр хэлвэл хөнгөн унтах хугацаа болох бөгөөд нам унтахаасаа өмнө өөрөө сэрэх зуршилтай болчихвол хамгийн сайн. Энэ охор хугацаанд сайхан унтаж тав тухтай амарч чадвал бүх биеийн чилээ тайлагдаж, ядаргаа арилдаг төдийгүй гэнэт сэрээд зүрх түгших, айж дагжих, адгаж бачимдах зэрэг өвчний байдал илэрхээс зайлсхийж болох юм. Толгой эргэхээс сэргийлэхийн тулд сэрснийхээ дараа түр сууж байгаад дараа нь босоод ажиллаж болох юм.

Мэргэжилтнүүдийн сануулж буйгаар, өдөр унтах нь хүний биеийн эрүүл мэндэд тустай байдаг боловч зарим цөөн тооны хүмүүс өдөр унтах нь тохиромжгүй юм. Жишээлбэл, 65 насан сүүдэр зооглож яваа хөгшин буурлууд болон биеийн жин нь баримжаанаасаа 20 хувь давсан хүмүүс, жирийн цагт цусны даралт нь дор байгаа хүмүүс, зүрх болон тархины судасны өвчинд хүнд нэрвэгдсэн хүмүүс, титмийн судас хатуурах өвчинд нэрвэгдсэн хүмүүс юм уу тархины судас төрөлхийн хачин жигтэй, тархины судасны лугшилт буурай, тархины цусны хангамж хүрэлцэхгүй байх зэрэг хүмүүс болно.

Хоол идсэний дараа, хүний биеийн дийлэнх цус нь гэдэс ходоод руугаа урсч, зүрх, тархины цусны урсах хэмжээ харьцангуйгаар багасдаг байна. Иймээс үдийн хоолоо идсэний дараа хагас цаг амраад дахиад өдрийн нойр авах нь хамгийн тохиромжтой юм.

Дэлгэрэнгүй...

Алхах нь эрүүл мэндийг сайжруулж оюун ухааныг цэвэршүүлдэг

Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагаас насанд хүрэгчдийн дунд хийсэн судалгааг үзэхэд хүмүүсийн 60-85 хувь нь эрүүл мэнддээ ашиг тустай дасгал хөдөлгөөн хийдэггүй гэсэн дүгнэлт гарчээ. Амьдралын суунга хэв маяг нь таргалалт, чихрийн шижин, зүрх судасны өвчнүүдийг үүсгэх гол нөхцөл болдог байна. Уг нь бид өдрийн 5-8 цагт нь байнга хөдөлж байх ёстой гэнэ. Ингэснээр биеийн идэвхи хөдөлгөөн мэдрэмжтэй байдал сэргэж өөртөө итгэх итгэлтэй болдог гэсэн олон эрдэмтэн, шинжээчдийн дүгнэлт байдаг ажээ. Хэрэв та өвчин эмгэгээс урьдчилан сэргийлэхийг хүсч байвал өдөрт багаар бодоход 30 минут дасгал хөдөлгөөн хийх шаардлагатай аж. Хүн бүхэн өөрийн сонирхсон биеийн тамирын төрлийг сонгон хичээллэх боломжтой.

Биеийн тамирын дасгалууд дотроос хүний биеийн ихэнх хэсгийг хөдөлгөөнд оруулдаг дасгал нь алхаж, явган явдал аж. Алхах зуураа өөрийн бэлхүүснээс барьж үзэхэд дотоод булчингууд эрчимтэй ажиллаж байгаа нь мэдрэгддэг байна. Алхах нь тусгай тоног төхөөрөмж шаардахгүйгээс гадна жилийн дөрвөн улирлын үед ямар ч агаарт өөрийн тохиромжтой цагт хичээллэх боломжтойгоороо бусад дасгалуудаас онцлогтой гэнэ.

Алхах үедээ та толгойгоо эгцлэн цээжээ цэх барьж сурах нь чухал. Эрүүл хүн өдөрт 30 доошгүй минут эрчимтэй алхах хэрэгтэй гэнэ. Цус судсаар гүйхдээ бие махбодийг цэвэршүүлж, тэтгэдэгтэй адил явган алхах нь оюун ухааныг цэвэршүүлж сайжруулдаг ажээ. Түүнчлэн алах үедээ биеэ эгцлэхээс гадна гэдсээ бага зэрэг татаж, булчингаа чангалан явах хэрэгтэй. Ингэснээр нурууны булчин чангарч, бүсэлхий нарийсдаг.

Алхах үедээ гар мөрний үеийн хөдөлгөөн онцгой үүрэг гүйцэтгэдэг. Гарын атгалтаа зөөлөн, мөр, гараа сул чөлөөтэй, урагш, хойш савж алхахыг зөвлөе. Амьсгалаа авахдаа нэг удаа, гаргахдаа хоёр удаа эсвэл хоёр тасалж амьсгалаа аваад хоёр тасалж гаргах зэргээр амьсгалаа хуваарилж алхаарай.

Алхалт хоорондын зайг уртасгаж, хол болгох нь гуя, өгзөгний булчинд онцгой нөлөөлдөг. Алхам нь хөлийн өсгийнөөс булчинд онцгой нөлөөлдөг гэнэ. Алхмыг хөлийн өсгийнөөс эхлэн гишгэж, бүтэн улан дээр биеийн хүндийн жинг тохируулан өлмийгөөр түлхэж дуусгана. Алхаж байхдаа цээжээрээ урагш, хойш найгах, ганхах, гараа хажуу тийш савлах зэрэг хөдөлгөөнийг хийгүй байхыг сануулъя.

Хөлдөө таарсан зөөлөн, спортын зориулалтай гутал, хөнгөн агаар нэвтрэх хувцас өмсөөрэй. Алхаж эхлэхээс 20 минутын өмнө аяга ус ууна. Ам хатаж байна гэдэг нь биед ус дутагдаж буйн шинж. Тиймээс алхалтын дараа шингэнээ усаар нөхөхдөө чихэрлэг болон исгэлэн ундааг аль болох хэрэглэхээс татгалз. Шингэнийг аль болох бага багаар шимж ууна.

Ойролцоогоор 10 мянган алхам хийхэд хүний бие 300 килокалори буюу эрч хүчийг ялгаруулдаг байна. Энэ нь насанд хүрсэн хүний нэг өдөрт авах энергитэй тэнцдэг ажээ.

Дэлгэрэнгүй...

Та хэнтэй гэрлэж болохгүй вэ?

• Холерик эрэгтэй хүн холерик эмэгтэй хүнтэй ханилан суувал тийм ч тохиромжтой бус. Тэдний аянга цахилгаан мэт догшин ширүүн ааш зан нь ойр орчныхоо хүмүүст маш хэцүү дарамттай байхаас гадна тайван бус уур амьсгалыг үргэлж бий болгодог аж. Энэ нь тэдний гэм биш зан гэнэ.

• Холерик эр флегматик эмэгтэйтэй гэр бүл болбол хоорондоо сайн таардаг гэнэ. Эмэгтэй нь ямар нэгэн хэрүүл маргааны үед ихэнхдээ буулт хийж өгдөг. Иймд хэл амаа амархан ололцдог аж.
span class="fullpost">
• Флегматик эр холерик эмэгтэйтэй суувал тийм ч таарамжтай бус гэнэ. Учир нь эрэгтэй нь эмэгтэйгээ аргаддаггүй, найр тавьж өгдөггүй байна. Тиймээс эмэгтэй нь өөр эр хүн эрж хайх улмаар түүнтэйгээ нууц амрагийн холбоо тогтоодог аж.

• Харин хоёр флегматик хоорондоо маш сайн тохирдог учраас гэр бүл болоход ямар ч асуудалгүй аж. Түүнчлэн хүүхдүүд нь ч гэсэн тайван орчинд өсөж хүмүүждэг байна.

• Холерик эр сангвиник эмэгтэйтэй суух нь сангвиник эр холерик эмэгтэйтэй сууснаас хамаагүй дээр гэнэ. Учир нь эмэгтэй нь амьдралын ямар ч асуудалд биеэ барьж чаддаг юм байна.

Холерик зан төлөв

Ямар ч орчинд хурдан зохицдог, сэтгэлийн ихтэнхээтэй, хүнд хэцүү ажлаас шантарч хойш тавьдаггүй, аливаа үйл ажиллагаанд идэвхтэй оролцдог зэрэг сайн талтай боловч хуйсгануур ааштай, цочмог ууртай, бусадтай маргавал элдэв хараалын үг хэрэглэж, заавал дийлэхийгхүсдэг, өөрийн үзэл бодлоо бусаддаа тулган хүлээлгэх гэж зүтгэдэг. Өөрөөсөө илүү хүмүүст дургүй зэрэг олон дутагдалтай. Холерик зан төлвийн хүмүүс үерхэл нөхөрлөл болон гэр бүлийн асуудалд тогтворгүй байдаг.

Сангвиник зан төлөв

Сэргэлэн цовоо ааштай, итгэмтгий, сэтгэл санаагаар нэг их унадаггүй, уурлаж уцаарлах нь ховор. Гэхдээ няцамтгай, ажлаа бодож төлөвлөлгүйгээр эхэлдэг, олон ажлыг зэрэг эхэлж дутуу хаядаг, нэг хэвийн, сонирхол багатай ажилд дургүй. Бодол санаагаа шууд хэлдэг, магтаалд хөөрөөд байдаггүй, шүүмжлэлийг ч нухацтай хүлээн авдаг.

Флегматик зан төлөв

Энэ төрлийн зан араншинтай хүмүүс олон таван үггүй, тайван дөлгөөн, сйтгэлийн хөдөлгөөн багатай, үерхэл нөхөрлөлдөө үнэнч, хэрүүл маргаанд нэг их орооцолдоод байдаггүй, ямар ч ажлыг чанартай сайн хийдэг. Дутагдалтай тал нь хүнтэй танилцахдаа тааруу, олон найз нөхөдгүй, шийлдвэр гаргахдаа удаан.

Меланхолик зан төлөв

Ухаалаг, аливаад буйр суурьтай ханддаг, уян зөөлөн сэтгэлтэй ч зожигдуу, орчиндоо дасан зохицох чадвар муу, амархан ядардаг, сэтгэл хямрамтгай, гомдохдоо амархан, өөртөө итгэдэггүй. Гэхдээ бусдын нөлөөнд автаад байдаггүй, өөргийн үзэл бодолдоо тууштай, нөхөрлөлдөө үнэнч, чимээ анир багатай орчинд дуртай. Меланхоликууд хэцүү бэрхэд тэсвэр муутай. Амиа хорлохыг ч завдах нь буй. Дэлгэрэнгүй...

Элэг хатуурахад хоолонд дургүй болдог

Элэгний ачаалал хэтэрч, улмаар үрэвсэж өвчлөх эхний үед ямарваа нэгэн зовиур илэрдэггүй. Тийм болохоор хүмүүс анзаарахгүй байсаар өвчнөө хүндрүүлдэг.
Элэгний үйл ажиллагаа доголдох анхны шинж:
- Нойр муудах,
- Амархан ядрах, нозоорч хэвтмээр болох,
- Арьсан дээр хүрэн, заримдаа ганц хоёр улаан толбо гарах, арьс өнгөө алдах гэх мэт шинж тэмдэг хоёр долоо хоногийн туршид илэрч байвал эмчид хандахыг зөвлөе.span class="fullpost">"Өвчин амаар ордог" гэсэн үг бий. Бид хоол хүнснийхээ чанарт анхаарал тавьдаггүй, хэнэггүй, тоомсоргүй зангаасаа болж олон өвчний үүдийг сайн дураар нээж өгдөг. Элэгний ачааллыг хэтрүүлэхгүй байх, үйл ажиллагааг нь хэвийн байлгахын тулд зарим хорио цээр ч байх шаардлагатай. Үүнд:
- Элдэв төрлийн өнгөт хоол амтлагч, өнгө хувиргагч,
- Химийн бордоо нэвчсэн хүнс, ногоо,
- Чанарын баталгаагүй, шошго хаяг нь тодорхойгүй төрөл бүрийн хүнс,
- Ундны усаар дамжин хүний биед орж байгаа хүнд металл,
- Нийлэг эм, антибиотик тогтмол хэрэглэх.
- Толгойн эм ч хортой.
- Спиртийн төрлийн хатуу ундаа /цагаан архи, виски, конъяк, өнгөт ликёр/,
Элэг хатуурахад хоолонд дургүй болно. Гэдэс дүүрч цанхайх, огиулах, өглөө бөөлжих зэрэг шинж илэрнэ. Ялангуяа хоол идсэний дараа гэдэс дүүрч, хоолонд улам дургүй болж цус алдалттай болно /хамар, буйлнаас цус гарах, хөнгөн дарахад арьсан дор цус хурна/. Ийм ноцтой шинж тэмдгүүд илэрдэг тул хамгийн чухал нь өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх нь үр дүнтэй. Дэлгэрэнгүй...

Цагаан хоол ба эрүүл мэнд

Эртний хүмүүс ногоо жимс самраар хооллодог байжээ. Хvний шvд, ходоод, гэдэсний зохион байгуулалтыг судлаад хvн гарал vvслээрээ ургамал болон сvvн тэжээлтэн байсныг нотолсон байдаг. Колумбын Их сургуулийн доктор Г.С. Хантинген хvний биеийн бvтэц зvйн харьцуулсан судалгаагаар махчин амьтны нарийн, бvдvvн гэдэс богинохон, шулуун гөлгөр, харин мах иддэггvй амьтных урт байдаг байна.

Эртний хүмүүс ногоо жимс самраар хооллодог байжээ. Хvний шvд, ходоод, гэдэсний зохион байгуулалтыг судлаад хvн гарал vvслээрээ ургамал болон сvvн тэжээлтэн байсныг нотолсон байдаг. Колумбын Их сургуулийн доктор Г.С. Хантинген хvний биеийн бvтэц зvйн харьцуулсан судалгаагаар махчин амьтны нарийн, бvдvvн гэдэс богинохон, шулуун гөлгөр, харин мах иддэггvй амьтных урт байдаг байна.

Байгалаасаа ургамлаар хооллогч бусад амьтны нэгэн адил хvн төрөлхтөний бvдvvн, нарийн гэдэсний урт 8.5 метр байдаг ажээ. Нарийн гэдэс олон нугалардаг, хана нь хуниастай, бас гөлгөр биш учраас бидний идсэн мах гэдсэн дотор удаан хугацаагаар байж, муудаж ялзран хорт бодис ялгаруулдаг. Тэрхvv хорт бодисыг шулуун гэдэсний хорт хавдрын шалтгаан гэж vздэг ба эдгээр хорт бодисыг зайлуулах vvрэгтэй элэгний ачааллыг ихэсгэж, элэгний хатуурал, тэр ч бvv хэл элэгний өмөн өвчин vvсэх нөхцөл болдог.

Хvнийг vхэлд хvргэж буй шалтгааны хоёр дахь нь өмөн vv гэдэг. Махыг шарж, хайрах нь хvчтэй канцероген агуулдаг нэг зvйлийн химийн бодис vvсгэдэг болохыг судалгаа харуулжээ. Энэ химийн бодисыг өгсөн хулгана яс, цус, ходоодны гэх мэт өмөн өвчнөөр өвчилсөн байна. Судлаачид, хөхний өмөнгөөр өвдсөн хулганы хөхvvлж байгаа зулзага бас өмөн өвчнөөр өвчилдгийг тогтоосон байна.

Хvний өмөн өвчний эсийг амьтанд тарихад ч тэр амьтан өмөн vv туссан байна. Тэгэхээр бидний өдөр тутмын иддэг мах ийм өвчтэй малын мах байсан бол тvvнийг нь бие махбоддоо аваад өвчлөх магадлал их болно. Ихэнх хvн мал нядлах газрын махыг мал эмнэлэг, ариун цэврийн шалгалтад орсон гэж боддогоос цэвэрхэн, аюулгvй гэж vздэг. Vнэндээ мал нядлах газар өдөр бvр өдий төдий хонь, vхэр, гахай, тахиа алж, худалдаж байгаа тул амьтан болгоны хорт хавдартай эсэхийг нэг бvрчлэн шалгах бололцоо байхгvй.

Амьтан болгоныг бvv хэл зvсэм маханд өмөн өвчний эс байгаа эсэхийг нягтлан шалгах туйлын бэрхшээлтэй юм. Одоо vед махны vйлдвэрт толгой нь сэжигтэй бол толгойг нь хаяж, хөл нь өвчтэй бол хөлийг нь хаях арга хэрэглэж зөвхөн өвчтэй хэсгийг нь салгаж хаяад vлдсэнийг нь худалдаж байна. Vvнээс гадна санаа зовох өөр нэг зvйл байна. Амьтныг бордох тэжээл, антибиотик болон өсөлт хурдасгах даавар, стеройд зэргийг агуулсан эм бэлдмэлийг амьтны тэжээлд холих буюу биед нь шууд тарьдаг. Дулааны улиралд зах дээр махаа муудуулахгvй гэж наймаачид янз бvрийн химийн зvйл шахдаг гэсэн яриа нийтийн дунд байдаг. Тийм мах идвэл дээрх бодисууд хvний биед шингэдэг байна.

Зарим хvн цагаан хоол хэрэглэхэд шим тэжээл дутагдана гэж vздэг. Америкийн гэмтэл согогийн эмнэлгийн мэргэжилтэн доктор Миллер Тайваньд дөчин жил ажиллахдаа бvх ажилтан, өвчтөнvvд нь цагаан хоол иддэг эмнэлэг байгуулсан байна. Тэрээр “Ургамал болон махаар аль алинаар нь хооллож чаддаг амьтан бол хулгана юм. Хоёр хулганыг тусгаарлаад нэгэнд нь мах идvvлж, нөгөөд нь цагаан хоол идvvлэхэд тэр хоёрын өсөлт бойжилт адилхан, гэхдээ ургамлаар хооллодог хулгана өвчин эсэргvvцэх чадвар сайтай, урт насалдгийг харж болно.

Vvнээс гадна өвчин тусвал ургамал хоолтой нь тvргэн эдгэрч байсан” гэжээ. Орчин цагийн шинжлэх ухааны эм бэлдмэл хэчнээн сайжирсан ч зөвхөн өвчнийг л эмнэж чаддаг. Харин зөв хvнс хоолны зvйл бол хvмvvсийг эрvvл саруул байлгаж чадна. Ургамлын гаралтай хvнсний зvйл махыг бодвол шим тэжээлт чанарын шууд эх булаг юм. Хvмvvс мах иддэг, гэтэл бидний идэж байгаа амьтны шим тэжээлийн эх булаг нь ургамал ногоо л байдаг.

Ихэнх амьтан богино настай, бас хvнд байдаг бvх өвчнийг тээж байдаг. Энэ нь хvн төрөлхтөний өвчин эмгэг нь өвчтэй малын мах идсэнээс vvсэлтэй байх тун магадлалтайг харуулж байна. Тиймээс хvн шим тэжээлээ яагаад шууд ургамлаас шууд авдаггvй юм бэ? Доктор Миллер “Эрvvл мэндээ сайн байлгая гэвэл бvх шим тэжээлээ авахад зөвхөн vр тариа, буурцаг ногоо л хэрэгтэй” гэжээ. Одоогоос 20 гаруй жилийн тэртээ Америкийн Хоол судлалын Холбооноос “Хэрэв шим тэжээлт чанарыг нь зохистой тохируулж чадвал цагаан хоол эрvvл мэндэд тустай, шим тэжээлээр хангалттай гэж vзэж байна” хэмээн зарлажээ.

Зөв зохицуулсан цагаан хоол эрvvл, тэжээллэг төдийгvй зарим өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх болон эмчилгээний ач холбогдолтой. Нэрт цагаан хоолтон, доктор Ж.Х.Келлог “Бид ургамал ногооны зvйл идвэл идэшний зvйл маань ямар өвчтэй байсан бол гэж сэтгэл зовних хэрэггvй тул сэтгэл таатай сайхан хооллоно шvv” гэжээ.

Махан хоолыг боловсруулахад ургамал болон цагаан идээнээс илvv ажиллагаа шаардагдах ба бие махбодийн илvv ажилбар бvр нь хvнийг ядраадаг. Харин жимс, хvнсний ногоо махнаас 10 дахин, сvv цагаан идээ 5 дахин хялбар шингэцтэй бөгөөд биеэс хортой бодисыг гадагшлуулж, хоргvйжvvлдгийг Шинжлэх ухаан хэдийн нотолсон билээ.

Цагаан хоолтны уургийн гол эх vvсвэр болох буурцгийн төрлийн ургамал /төрөл бvрийн шош, вандуй, буурцаг/ хялбар шингэцтэйн дээр мах, өндөг, сvvний нэгэн адил бvх л vл орлуулагч аминхvчлийг агуулсан төгс уурагтай, мөн ханаагvй тос, эслэг, аминдэм болон эрдэс бодисын эх булаг болдог.Тухайлбал, 100 гр шар буурцгийн шинэ бяслаг /дvпv/ сvvнээс кальцийг 1.7, фосфор 2, калийг 1.3 дахин их агуулж, төмрийн агууламж нь махныхтай ойролцоо бөгөөд антиоксидант /исэлдэл хориглогч/ бvлэг бодис болох изофлавиныг 200 мг буюу өөр ямар ч бvтээгдэхvvнд байхгvй хэмжээгээр агуулдаг байна.

Доктор Миллер дvпvг “ясгvй мах” гэж нэрлээд энэ бvтээгдэхvvн нэн тэжээллэг тул хэрэглэхэд, шаардлагатай шим тэжээлээ хангалттай авч, урт насална гэжээ. Цагаан хоолт хvн хоол хvнснээсээ хангалттай хэмжээний уураг авч чаддаг уу? Дэлхийн эрvvл мэндийн байгууллагын зөвлөснөөр бид өдөр тутам авах илчлэгийнхээ 4.5 хувийг уургаас авч болно. Буудайд 17%, цэцэгт байцаанд 45%, цагаан будаанд 8% -ийн уургийн төрлийн илчлэг агуулагддаг байна.

Иймээс мах хэрэглэхгvйгээр уургаар баялаг хоол хvнстэй байх нь тун хялбар бөгөөд энэ нь бидний өөрөө өөртөө барьж буй нэг ёсны бэлэг юм. Архи, тамхи хэрэглэхийг эс тооцвол мах идэхээс илvv хvний эрvvл мэндэд хор болох зvйл байхгvй ажээ.

Дэлхий дээр амьдарч байсан vе vеийн олон алдартнууд цагаан хоолтон байжээ. И.Ньютон, Леонардо Да Винчи, Рабиндранат Таагvvр, Лев Толстой, Махатма Ганди, Диана гvнж, одоо бидний дунд Лео Каприо, Мадонна, Пол Маккартни гээд мөн олимп, дэлхийн олон удаагийн аварга тамирчидыг ч нэрлэж болно. Алберт Эйнштейн хэлэхдээ: “Миний бодлоор цагаан хоолны улмаас хvний зан чанарт гардаг өөрчлөлт, ариусах нөлөө нь хvн төрөлхтөнд ихээхэн ашигтай юм. Иймээс хvмvvс цагаан хоол идэхийг сонгох нь буян хишигтэй болоод амар амгалан хоёр талтай юм” гэжээ.

Амьтныг алахад тэд асар их цочирдон айж, тарчлал болоод өшөө хорслыг мэдэрдэг. Vvний улмаас тэд хорт бодис ялгаруулж тэр нь маханд нь шингэж vлддэг ба махыг нь идэж буй хvмvvст хор нөлөө нь тусдаг байна. Амьтны хэлбэлзлийн давтамж хvнийхээс доогуур болохоор бидний хэлбэлзэлд нөлөөлж билиг ухааны хөгжлийг өөрчилдөг ажээ.

Харин монголчууд эрт дээр vеэс мах бага хэрэглэдэг, бие сайтай, баатарлаг, билиг оюун хурц ард тvмэн байлаа. Vvний нотолгоо бол бидний өвөг дээдэс жилийн гуравны нэгд нь л махан хvнс бага хэмжээгээр хэрэглэж бусад vед нь цагаан хоол иддэг байсныг тvvхийн хуудаснаа тэмдэглэн vлдээснээс харж болно. Тиймээс бид өнөөдөр өвөг дээдсийнхээ ариун сургаалийг дагадаггvй юмаа гэхэд эрvvл мэндээ бодож мах бага хэрэглэх нь зайлшгvй чухал болж байна даа. Харин одоо дэлхий нийтээрээ цагаан хоол хэрэглэхийг уриалж байна.

Энэ нь дээр миний нэлээд тvлхvv өгvvлсэн эрvvл мэнддээ санаа тавих шалтгаанаар цагаан хоолтон болох ёстой. Мөн шинжлэх ухаан ч байх vvднээс, энэрэл нигvvслийн бvхий л vvднээс, дээр нь дэлхий ертөнцийг аврахын тулд бид цагаан хоолтон болох ёстой ажээ. Барууны орнууд болон Америкт хvмvvс долоо хоногт ганцхан удаа цагаан хоол идэх юм бол жил бvр 16 сая өлөн зэлмэн хvнийг аврах боломжтой гэдгийг судалгаагаар тогтоожээ. Эцэст нь дурьдахгvй өнгөрч боломгvй нэг мэдээ байгаа нь өнөөдөр дэлхий дээр бараг нэг тэрбум хvн өлсгөлөн болоод хоол тэжээлийн хомсдолд зовж байна. Жилд 40 сая хvн өлсөж vхэж байгаагийн ихэнх нь хvvхэд байна. Дэлгэрэнгүй...

Хүмүүсийн энергийн ангилал

Эрчим хүч шимэгчид Бидний ойр дотны хүмүүс, хамаатнууд, найз нөхөд маань энергийн шимэгчид болдог. Тэднээс салахад мэдээж амаргүй. Зарим тохиолдолд тэднийг таны энергийг сорж дуустал нь хүлээхээс өөр арга замгүй байдаг.Тэднээс хамгаалахын тулд өөрийн оюун ухамсрын хөгжилд илүү анхаарч, муу муухай бүхнээс зайлсхийж, нэн түрүүнд бусдыг хайрлаж, уучилж сурах ёстой. Бусдад үргэлж гомдож, муудаж явсан хүн хамгаалах хүчээ алдаж, био талбай нь сийрэгждэг. Өөрийн энергийг идэгчид Энэ бол маш сонин төрөл зүйл. Тэд нууцлаг, хязгаарлагдмал хүмүүс. Хэрэгцээтэй үед энергийн хамгаалалт гаргаж, өөрийн дотоод энергийг зөв, ухаалаг хуваарилж чаднаИхэнх тохиолдолд тэдний энерги нь тодорхой нэг газарт чиглэж, тэндээ “идэгддэг” ба ингэснээр сөрөг агуулгатай болон хувирдаг. Хүнд дурлаад, сэтгэлээ илчилж чадахгүй шаналагсдын ихэнх нь ийн өөрийгөө идэгч болон хувирдаг. Хөндлөнгийн сөрөг нөлөөлөлд автсан “өөрийгөө идэгчид” энэ сөрөг мэдээллийг удаан хугацаанд өөртөө хадгалдаг. Тэгээд байнга энэ мэдээллээ сэргээн санаж, өнгөрсөн явдлыг эргэн харж шаналсаар байдаг. “Өөрийгөө идэгчид”-ийн хувьд нэн тэргүүнд байгальтай энергийн солилцоонд орж сурах чухал. Үүнээс гадна мөн биеийн хүчний дасгал хийж, гэрийн тэжээмэл амьтадтай харьцаж, ой модон дунд зугаалж, усан угаал үйлдэх хэрэгтэй. Энергийн “хоосон сав” Ийм хүмүүст байдаг нийтлэг шинж бол оюун ухаан, ухамсрын дорд хөгжил юм, тэд бусдад эрчимээ өгч мэддэггүй, тэгсэн атлаа өөрсдөө бас хаанаас авахаа мэддэггүй. Тэдэнд биоэнергийн солилцоо гэж бараг байдаггүй. Тэд амьдралын энергээ ихэвчлэн идэж ууж, эсвэл өөрт нь байхгүй эд юмсыг шунан харж нөхдөг. Тэдэнтэй харьцахыг хэн ч хүсдэггүй, яриа нь бүдүүн баргийн, бодол санаа нь гэнэн мунхаг байдгаас гадна хөндлөнгөөс харахад эсвэл хэт хойрго, эсвэл хэт хөдөлгөөнтэй хүний дүртэй. Хойрго гэдэг нь эрчим хүчээ алдахгүйг хичээдэгтэй нь, харин хөдөлгөөнтэй гэдэг нь энергийн алдагдлаа ямар нэгэн жижиг үйл хөдлөлөөр нөхөх гэсэн эрмэлзлэлтэй нь холбоотой. Гэхдээ л тэднийг хайрлах хэрэгтэй, тэдэнд хөндлөнгөс анхаарч, халамжилсан илрэл болгоныг талархан хүлээж авдаг тул чин сэтгэлээсээ хайрласан хүн тэдний хоосон савыг “дүүргэж” чадна. Энергийн зуучлагчид Тэд маш их илэн далангүй, итгэлтэй хүмүүс. Эерэг эрчмийг хүлээн авах чадвар сайтай, харин сөрөг нөлөөллийг эсэргүүцэхдээ муу. Ямар ч энерги тэднийг нэвтлэн гарахдаа мөн чанараа өөрчилдөггүй. Эрчим хүчний зуучлагчид нь баяр баясгалан, амьдралын сайн сайхныг харамгүй хуваалцдаг ба ингэхдээ энэ эрчмийг яаж авснаа, тухайлбал гэнэт толгой дээр нь унаад ирсэн үү, эсвэл өөрийн хөдөлмөрөөр бий болгосон уу гэдгийг ер эрэгцүүлдэггүй. Тэдэнд байдаг нэгэн чухал шинж бол түүнд ирээд, дараа нь өөр хүн дамжуулагдсан энерги мэдээллийн оронгоо өөрчлөлгүй хадгалсаар байдаг. Тиймээс ихэнх зуучлагч нь бусдын хувьд хэтэрхий шулуухан буюу хүүхэд шиг томоогүй гэх сэтгэгдлийг төрүүлдэг. Энергээ гээгчид Тэд ихэвчлэн хэрэгт дурламтгай хүмүүс байдаг болохоор илүү үгэнд дурлан, эсвэл өөрт хамаагүй зүйлд хошуу дүрж, бусдыг уурлуулан бухимдуулж, өөрсдөө эвгүй байдалд ордог. Энергээ гээгчид нь энергийн вампируудад биеэ цэнэглэх сайхан боломжийг олгоно. Тэд өөрийгөө ухамсартайгаар хамгаалж чаддаггүй. Гэсэн ч тэдэнд далд ухамсрын хамгаалалт буй. Тиймээс тэд зарим нөхцөл байдалд энергийг хангалттай авч чаддаг. Залхуу хүмүүсийг энэ төрөлд хамруулдаг. Бид цаг хугацааг дэмий үрж алдсанаар энергээ ч мөн алдаж, өөрийн чадавхи чансааг муутгана. Тиймээс энергийн цоорхойд орохгүйн тулд энгийн физик үйлдлүүдийг хийхийг нэн түрүүнд оролдох ёстой. Дэлгэрэнгүй...

Хүний усны өдөр тутмын хэрэглээ

Хэр хэмжээний усыг өдөр бүр уух ёстой юм бол? Энэ асуултад шуудхан хариулахад хэцүү. Учир нь хувь хүний эрүүл мэнд, амьдарч буй орчин, биеийн хүчний ажил эрхэлж буй байдал гээд олон хүчин зүйлээс хамаарна.
Хэдийгээр бүгдэд тохирох томъёолол байхгүй ч өдөр тутам хэрэглэх ундны усны хэрэгцээгээ тогтооход тус болох мэдээллийг хүргэе.
Усны ач тус

Биеийн нийт жингийн жаран хувь нь ус байдаг бөгөөд организмд агуулагдаж буй ус нь химийн гол үйлчлэлийг зохицуулах үүрэгтэй байдаг. Тухайлбал, ус нь бие эрхтэнүүдээс хорт бодисыг гадагшлуулдаг бол харин эд эсүүдэд тэжээлийн бодисыг түгээн чих, хамар, хоолойг чийгшүүлэх үүргийг гүйцэтгэдэг. Ус, шингэний дутагдал нь давс усны тэнцвэрийг алдагдуулахаас гадна хүндэрсэн тохиолдолд амь насанд ч аюул учруулдаг.

Хэр хэмжээний ус хэрэгтэй вэ?

Хүн өдөр бүр амьсгал, хөлс болон шээсээрээ их хэмжээний ус чийгийг гадагшлуулж байдаг. Харин алдсан усыг хоол хүнс, ундаараа нөхөж нөөцөлдөг юм. Сэрүүн бүсийн цаг ууртай газар амьдардаг насанд хүрсэн эрүүл хүний усны дундаж хэрэгцээ ямар байх ёстой юм бол.

Насанд хүрсэн хүн өдөрт дунджаар1,5 литр шээс ялгаруулдаг бол нэг литр хэртэй шингэнийг амьсгал болон хөлсөөрөө гадагш алддаг байна. Гаднаас авч буй шингэний хорин хувь нь хоол хүнсээр дамждаг. Иймээс өдөрт ус болон бусад төрлийн шингэнээс хоёр литрийг ууж байвал алдсан шингэнийг хангалттай нөхөж чадна. Өөрөөр хэлбэл өдөр бүр найман аяга шингэн ууна гэсэн үг юм.

Судалгаагаар эрэгтэй хүн өдөрт дунджаар гурван литр ус буюу 13 аяга шингэн уух хэрэгтэй бол харин эмэгтэй хүн 2,2 литр буюу есөн аяга ус уух шаардлагатай. Хэрвээ хаяа нэг ам их цангахыг эс тооцвол энэ нь хангалттай хэмжээ бөгөөд энэ тохиолдолд өдөрт нэгээс хоёр литр шээс ялгаруулж байх ёстой юм байна.

Ундны хэрэглээнд нөлөөлдөг хүчин зүйлүүд

Гэхдээ дээрх хэмжээ нь таны эрүүл мэндийн байдал, цаг уур, биеийн хүчний ачаалал, жирэмсэн хөхүүл хүүхэдтэй эсэхээс шалтгаалан өөрчлөгддөг.

Биеийн хүчний дасгал

Та спортоор хэр их хичээллэнэ төдий хэмжээгээр шингэн шаардана. Хөнгөн дасгал хийх үед хэвийн хэмжээнээс нэгээс хоёр аяга ус нэмж уудаг бол цагаас илүү хугацаагаар дасгал, сургуулилт хийхэд /тухайлбал, марафон гүйлт/ шингэний хэрэгцээ эрс нэмэгдэнэ. Ийм үед хоёроос гурван аяга ус уухад алдсан шингэнийг хангалттай нөхөж чадна.

Урт хугацааны эрчимтэй дасгал сургуулилтын үед натри агуулсан тусгай зориулалтын ундааг уух шаардлагатай байдаг. Дасгал хийсний дараа ч ус уух хэрэгтэй. Ингэхдээ биеийн жингийн нэг фунтэд / фунт нь 16 унцтэй тэнцэнэ/ 16 унц шингэн оногдох ёстой юм. / нэг унц нь 28 грамм /

Байгаль орчин

Халуун, чийглэг цаг ууртай газар, хөлс ялгаруулалт их байдаг тул жирийн үеэс их шингэн хэрэглэдэг. Хүйтэн цаг ууртай газар нутагт хүний бие организм амьсгалаар авсан хүйтэн агаарыг халаан эргэж гадагшлуулахдаа их хэмжээний чийгийг алддаг. Мөн далайн түвшнээс дээш 2,500 метрийн өндөрт шээс ялгаруулалт нэмэгдэж, амьсгалын тоо ч олширдог тул шингэний алдагдал улам бүр нэмэгддэг.


Эрүүл мэндийн байдал

Халуурах, бөөлжих үед хүний бие организм хэвийн үеийнхээс илүү их шингэн алддаг. Энэ тохиолдолд ус их уух шаардлагатай.

Давсагны үрэвсэл эсвэл шээс гадагшлуулах замын чулуужилтын үед нэмэлт шингэн ихээр уух хэрэгтэй болдог. Харин зарим төрлийн бөөр, элэгний өвчин, бөөрний булчирхайн үрэвсэл, зүрхний дутгадлын үед шээс ялгаруулалт багасдаг тул шингэний хэрэглээг хязгаарлах ёстой.


Жирэмсэн ба хөхүүл хүүхэдтэй үед
Жирэмсэн, хөхүүл хүүхэдтэй тохиолдолд шингэний дутагдалд орохгүйн тулд нэмэлт ус уух хэрэгтэй. Ялангуяа та хөхүүл хүүхэдтэй бол бүр ч их ус уух шаардлагатай байдаг.

Мэргэжилтнүүд жирэмсэн эмэгтэйг өдөрт 2,4 литр харин хөхүүл хүүхэдтэй эмэгтэйг гурван литр ус уух хэрэгтэй гэж үздэг байна.

Усны бусад эх үүсвэр

Гэхдээ шингэний дутагдалд орохгүйн тулд зөвхөн ус л уух хэрэгтэй гэж бодвол өрөөсгөл ойлголт болно. Хүний бие организм хоол хүнсээрээ дамжуулан багагүй шингэнийг авдаг. Гаднаас авч буй нийт шингэний хорин хувийг хоол хүнсээр, үлдсэн наян хувийг ус болон бусад төрлийн шингэнээр дамжуулж авч байдаг.

Тухайлбал, тарвас, өргөст хэмх зэрэг олон ногоо жимс нь зуун хувь ус агуулдаг. Мөн сүү, жимсний шүүс зэрэг нь ихээхэн хэмжээний ус агуулдаг ч цэвэр ус нь өдөр тутмцын хэрэглээнд хамгийн тохиромжтой байдаг.

Дэлгэрэнгүй...

Гар утас, тархины хавдар холбоотойг ДЭМБ нотлов

Гар утсаар ярих, тархины хавдартай болох нь хоорондоо холбоотой ажээ. Хөдөлгөөнт холбооны аюултай эсэхийг судалсан Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагын /ДЭМБ/ мэргэжилтнүүд ийм дүгнэлт хийсэн байна. Судалгааны урьдчилсан дүнгээс “Дейли телеграф” сонинд мэдээлжээ.

“Interphone” нэртэй төсөлд ДЭМБ-ын дэмжиж буй хэд хэдэн судалгаа орсон бөгөөд эдгээрийг санхүүжүүлэхэд 20 сая орчим фунт стерлинг зарцуулсан байна. Эдгээр судалгаа нь гар утас хэрэглэх болон тархины гурван төрлийн хорт хавдар, түүнчлэн шүлсний булчирхайн хорт хавдар үүсэх нь хоорондоо холбоотой эсэхийг тогтоох зорилготой байжээ.

2000-2004 онд 13 орон явуулсан судалгаанд 12 мянга 800 хүн оролцож, тэдний дотор эрүүл иргэд ч, хорт хавдартай хүмүүс ч байсан байна.

“Interphone” төслийн найман судалгааны зургаа нь тархины хамгийн тархмал хорт хавдар болох мэдрэлийн системийн тулгуур эдийн хорт хавдар үүсэх эрсдэл нэмэгдэх болон гар утас хэрэглэх нь хоорондоо холбоотойг илрүүлснийг мэдээлжээ. Эдгээр судалгааны нэгнийх нь дүнгээс үзэхэд, тулгуур эдийн хорт хавдар үүсэх эрсдэл 39 хувиар нэмэгдсэн байна.

10 гаруй жил гар утас хэрэглэж байгаа хүмүүст сонсголын мэдрэлийн хоргүй хавдар үүсэх эрсдэл ихэссэнийг ийм хавдрыг судлахад зориулсан долоон судалгааны хоёр нь нотолжээ. Шведийн эрдэмтдийн хэлснээр, гар утсыг ингэж удаан хугацаагаар хэрэглэхэд сонсголын мэдрэлийн хоргүй хавдар үүсэх магадлал бараг дөрөв дахин нэмэгдсэн байна.

Израильд явуулсан судалгааны дүнгээр, шүлсний булчирхайн хорт хавдар үүсэх эрсдэл хөдөлгөөнт холбооны үйлчилгээг хэт их хэрэглэдэг хүмүүст 50 хувиар нэмэгджээ. Дэлгэрэнгүй...

Тархины тухай сонирхолтой баримт

Хэрэв бидний биеийн бүх эртнүүдийн үйл ажиллагааг 100 хувь гэж үзвэл үүний 90 хувийг шахуу тархины үйл ажиллагаа эзэлдэг. Чухамдаа бид явж байна, бид унтаж байна, бид сэтгэж байна, бид санаж байна, бид идэж байна….. бүгд тархины зохицуулалтаар үйлдэгдэж буй үйлдлүүд.
Тэгвэл тархи гэж яг ямар эрхтэн байдаг юм бэ? Түүний бүтэц, үйл ажиллагаа хэрхэн явагддаг юм бол?
Тархины талаар та бид юу мэдэх вэ?
1990 онд АНУ-ын конгресс, Европын холбооны парламентийн шийдвэрээр ирэх 10 жилийг (1990-2000) тархины 10 жил болгохоор шийдсэн юм. Энэ үеээс барууны эрдэмтэд тархины талаарх цоо шинэ баримт, нээлтүүдийг гаргаж тавьсан. Хэдийгээр тархи нь өнөөгийн түвшинд нэвтэрхий судлагдаж чадаагүй боловч бодит байдлын талбарт буулгаж үр дүнг хүртэх хэмжээнд хангалттай судлагджээ. Тархинд явагдах сэтгэх үйл нь химийн урвал, соронзон бичил долгионууд, эсүүдийн тусламжтай явагддаг гэж мэдэгдэж байгаа боловч зөн совин, гоц мэдрэмжүүд хэрхэн явагддагийг сайн тайлбарлаж чадаагүй л байна. Гэхдээ үүнийг нэрт онолын физикч Рожер Пенроуз сүүлийн үеийн квант физик, онолын математикт гарсан нээлтүүдийг ашиглаж тайлбарласан нь шуугиан тариад байна. Тархи судлалын бүх эрдэмтэд тархийг дэлхий дээр байгаа бүх супер болон энгийн бүх компьютерийг нийлүүлснээс ч хэд дахин илүү хүчирхэг гэдэг дээр санал нийлдэг. Хан боргоцойноос томгүй 1,5 кг жинтэй энэ супер компьютер хүн болгонд байдаг. Энэ гайхамшигт аварга компьютер юу чаддаг, яавал ажилладаг, яагаад супер гэж хэлэгдэж байгааг тайлбарлая.

Бидэнд тархи яг ямар бүтэцтэй нь чухал бус биш харин тархи яаж ажилладаг, ямар зүйлээр хооллодог, ямар үр дүн гаргаж чаддаг нь чухал билээ. Тиймээс тархины сэтгэх, сэдэх, санах, амрах, хооллох зэрэгт анхаарлаа төвлөрүүлнэ.
Тархи юунаас бүтдэг вэ?
Нейрон буюу эсээс бүрэлдэнэ. Эс(нейрон) нэг бүр нь компьютертай адил ажиллана. Эс бүр нь бусад эстэй холбоосууд үүсгэж, цахилгаан болон химийн мэдээлэл илгээдэг. Мөн нэг бүр нь маш нарийн төвөгтэй бүтэцтэй, наймаалжтай төстэй. Өөрийн гэсэн төв ба салаануудтай.

Салаа хэсэг бүр нь холбоосын олон цэгтэй.
1.Дендрит-тэмтрүүл хэлбэртэй, мэдээллийг хүлээн авах, хадгалах, бусад эсүүдийнхээ дендриттэй холбогдох үүрэгтэй
2.Аксон-мэдээлэл, дохио дамжих үндсэн зам. Мөн бусад эсүүдэд мэдээлэл дамжуулах үндсэн гаралт юм
3.Эсийн цөм
4.Аксоны үзүүр.
Бүх дендритүүд нь тархины хэсгүүдийг холбодог ойролцоогоор 900 миллиард глиаль эсүүдийн сүлжээгээр хүрээлэгдсэн байдаг. Глиаль буюу холбогч эсүүд маш чухал үүрэгтэй. Эдгээр глиаль эсүүд хэр зэрэг сайн хөгжсөн, хэр олон байгаагаас шалтгаалж таны сэтгэх хурд тодорхойлогдоно. Глиаль эсээ аль ч насны хүн хөгжүүлж болох нь туршилтаар батлагдсан.

*
Ялааны тархи 100 мянган эсээс
*
Хулганы тархи 5 сая эсээс
*
Сармагчны тархи 10 тэрбум эсээс
*
Дөнгөж төрсөн хүүхдийн тархи 100 тэрбум эсээс бүрддэг.

Төрснөөс эхлэн хүүхдийн тархины эсүүд нь өөр хоорондын шинэ холбоосууд буюу синаптикуудыг секундэд 3 тэрбумаар нь бий болгож байдаг. Ялангуяа 0-3 насанд хүүхдийн тархин дахь эсүүдийн шинэ холбос хамгийн эрчимтэй явагддаг.Доорхи зурганд 6 сартай хүүхдийг тодорхой хөтөлбөрөөр хөгжүүлж 24 сартай болох үед нь авсан зургыг харьцуулсан байна. Хүүхдийн оюуныг аль болох багаас нь хөгжүүлбэл үр дүнтэй гэдгийг Францын тархи судлаач нар баталсан.

Эсүүдийн шинэ холбоосууд хүний мэдээлэл дамжуулах, сэтгэх хурдыг улам ихээр нэмэгдүүлдэг. Хүний уураг тархи нь нэг триллион эсээс бүрдэнэ. Yүний аравны нэг нь идэвхитэй эс юм. Зөвхөн нэг эс гэхэд өөр бусад 10000 гаруй эсүүдтэйгээ холбогдож чаддаг байна. Жишээ болгоход сүлжээнд 1ш гар утас байвал огт ашиггүй, харин сүлжээн дэхь утасны тоо 2, 3,…100 гэх мэт нэмэгдсээр 10000 болох үед таны утас жинхэнэ хэрэглээнд очно. Тэгэвэл нэг бүр нь 10000 гаруй бусад эсүүдтэйгээ холбогдож чаддаг, тэгээд нэг триллион ширхэг эсүүдийн нэгдэл болсон уураг тархи хэмээх ийм аварга сүлжээн доторхи мэдээлэл тархах хурд, шинэ холбоос шинэ снаан үүсгэх боломж хэмжээлгшүй их юм. Таны нэг л эс гэхэд нээлт хийх, шинэ санааг ганцаараа үүсгэх боломжтой нь батлагдсан.
Мэдрэлийн эсийн холбоос үүсэх боломжийн тоо нь Ертөнц дээрх атомын тооноос ч давна.

Та үүнд итгэх үү?
Тархины 10 эс авъя. Эсүүдийг байж болох бүх хувилбараар холбоход 3,628,800 төрлийн хослол үүснэ.
Хэрэв 11 эс авбал үүсч болох хослолын тоо 39,916,800.
Харин 10 тэрбум эсийг янз бүрээр хослуулан тооцож үз. Хэд гарах бол?
Тархины хэсгүүд
Энэ зурагт насанд хүрсэн хүний дундаж тархины эгц дээрээс болон баруун талаас нь авсан байдал харагдаж байна.

*
Доод тархи буюу уураг тархины суурь.
*
Тархины төв хэсэг
*
Дээд тархи
*
Бор давхарга гэсэн үндсэн 4 хэсэгт тархийг хувааж тайлбарлая. Доод тархи: Амьсгал, зүрхний цохилтын үйл явц зэрэг төрөлхийн олон инстинкт үйл явцыг удирддаг, мөн нугаснаас ирсэн мэдээллийг дээш нь дамжуулдаг.Төв хэсэг: Сэтгэл хөдлөлийг удирддаг ба тархины суурийг хүрээлж байдаг. Ихэнх мэдээллүд энд зангидагддаг.Дээд хэсэг: Сэтгэх, ярих, бүтээн туурвих чадварыг хариуцдаг хоёр тал бөмбөлгөөс бүрддэг. Тал бөмбөлөг тус бүр өөр өөр үйл ажиллагаа явуулдаг. Мэдээллийг өөр өөр арга хэлбэрээр боловсруулдаг.
Тархины гадна хэсгээр бүрхэж байрладаг. 3 мм зузаантай 6 дэд давхраатай Тархины бор давхарга дараах чадваруудыг хариуцдаг: Хоёр хөл дээрээ босоо явах, Гарынхаа эрхий, долоовор хурууг зөрүүлэн барих, Ярих, бичих, Аман яриаг ойлгох, Унших. Суутнуудын тархины бор давхарга энгийн хүнийхээс илүү аржгар, атираа ихтэй байдаг байна. Хэдий чинээ аржгар, атираа их байна тэр хэмжээгээр бор давхаргын талбай ихэснэ, тэр хэмжээгээр эсүүдийн тоо болон холбоос олширно…тиймээс л суут ухаантан хэмээн нэрлэгдэнэ.

Хэрэв уураг тархинд зүсэлт хийж харвал тархины сууринд “эртний давхраа” хэмээх гүрвэл, матар, шувууны тархитай ихээхэн төстэй давхрааг олж үзнэ. Иймээс ч эрдэмтэд “хэвлээр явагчдын эртний тархи” гэж нэрлэсэн байдаг. Тархины энэ хэсэг нь жирийн боловч чухал үйлдлүүд болох амьсгал, зүрхний агшилтын давтамж зэрэг олон төрөлх инстинктийг хариуцдаг. Жишээлбэл зам дээр сууж байгаа шувуу хүн ойртохоор нисээд явчихдаг. Учир нь шувууны “хэвлээр явагчийн” гэдэг нэртэй тархинд амиа хамгаалах төрөлхийн код байдаг учраас тэр.

Тархи цацаргасан бүтэцтэй болох нь
Доор харж буй зураг бол Science сэтгүүлийн 1996 оны шилдэг зургаар шалгарч байсан бүтээл. Осолд орсон нэгэн эмэгтэйн тархины бүх цусыг асар богино хугацаанд соруулж аван оронд нь тусгай шингэн хийж авсан зураг. Тархины эд, эсүүдэд очиж буй цусан хангамж цацаргасан бүтэцтэй болох нь илт байна. Эсүүд ч бас өөр хоорондоо холбогдож цацаргасан бүтэц үүсгэдэг.Тархинд өрнөж буй процес, дамжиж буй мэдээллүүд, тэр ч бүү хэл тархи маань өөрөө бүхэлдээ цацаргасан бүтэцтэй. Дээр өгүүлсэнчлэн тархи бол чөлөөт нейронуудын эцэс төгсгөлгүй орооцолдсон холбоост бүтэцтэй байдаг. Энэхүү бүтцийн цаана хүний Задгай Сэтгэлгээ нуугдаж байдаг. Өөрөөр хэлбэл, задгай сэтгэлгээ бол хүнд заяагдмал шинж юм.

*
Задгай Сэтгэлгээ гэдэг нь аливаа зүйлийн үндсэн санааг олон талаас нь задлаж холбон хэлхэх байдлаар сэтгэх үйл явц мөн.
*
Задгай Сэтгэлгээ нь хувь хүний оюуны дахин давтагдашгүй чанарыг нээн илэрхийлэх арга ухаан мөн. Хэн нэгнийг даган дууриах бус өөрийнхөө сэтгэлгээний модыг тарьж ургуулаарай.

Санах сэргээх
Хуулбарлагч төхөөрөмж болохын хувьд тархи бол юутай ч харьцуулшгүй илүү юм. Та болж өнгөрсөн ямар нэг зүйлийг санахгүй байгаа гэдэг бол яг үнэндээ та тархинаасаа тэр мэдээлэлийг олж чадахгүй байна гэсэн үг. Тархи бол өөр рүүгээ орж ирсэн бүх мэдээлэл өгөгдлийг хадгалах чадвартай. Хэрэв таныг мэддэг бүх бөөрөнхий хэлбэртэй зүйлсээ хэл гэвэл алим, зүрж, бөмбөг, усан үзэм зэргийг та ой тогтоолтынхоо “бөөрөнхий зүйлсийн модноос” сугалан авч нэрлэнэ. Тархи ингэж номын сан шиг мэдээллийг төрөлжүүлж байдаг. Хэрвээ бидний уураг тархи “тайвширсан анхаарлын” нөхцөл байдалд байгаа бол бид мэдээллийг хавьгүй хурдан, үр дүнтэйгээр “шингээж авч” чадна хэмээн олон судлаачид дүгнэж байна. 1998 оны 10 сарын 2-ны өдрийг ихэнх монголчууд сайн санаж байдаг байна. Тэр өдөр С.Зориг агсан нас барсан болхоор бидний ой ухаанд тэр үйл явдал үлджээ. Ямар нэгэн баярт үйл явдал, эсвэл гэнэтийн үйл явдлыг тархи хадгалаад, дараа нь маш сайн сэргээж чаддаг байна.

Давтах, үр дүнтэй аргууд, бодлого тестүүдээр тархиа тасралтгүй дасгалжуулах нь эсүүдийн хоорондох холбоосыг улам чангаруулж, синаптик холбооны зай ойртож ингэснээр цахилгаан химийн дохионууд эсүүдийн хооронд улам сайн дамждаг. Таны амжилт олох эсэх нь тархитай шууд холбоотой, харин сайн юмуу муу тархины үндсэн ялгаа нь эсүүд, тэдгээрийн холбоос, синаптик зай, глиаль эсээс хамаардаг. “Үргэлж хэрэглэгддэг түлхүүр гялалзаж байдаг” гэж Б.Франклины хэлснийг санаж яваарай. Тархи энергийг үндсэндээ хоол хүнснээс авдаг. Насанд хүрсэн хүний хувьд тархины жин нь биеийнх нь жингийн дөнгөж хоёр хувь орчмыг эзэлдэг. Гэвч тархи нь өөрийн бие организмын ялгаруулж байгаа энергийн 20 орчим хувийг зарцуулдаг байна.

Тархийг ажиллуулахын тулд хүчилтөрөгч болон тэжээллэг бодисууд зайлшгүй чухал. Тархиг нэрлэхдээ “уураг” хэмээх үгийг оржуулж байгаа нь шалтгаантай. Уураг нь нүүрс ус, өөх тос гэх мэтийн өөр бусад олон бодисуудаас тархины хамгийн гол тэжээл юм. Тийм ч учраас тархи судлаач нар загас, далайн байцаа, түрс, адуу болон үхрийн мах, мөн ангийн махыг тархины хоолоор нэрлэж байна. Хэрэв уураг тархийг чанар муутай, эрүүл бус хоол хүнсээр хангаад байвал ажиллагаа нь сулардаг. Иймээс хэрэглэж байгаа хоол хүнсээ сайжруул. Тэгвэл таны “байгалийн компьютер” тун сайн ажиллах болно.
Таны тархинд ямар мэдээлэл орно, та тийм л болно. Таны тархи юу иддэг вэ, та өөрөө тэр л зүйл болно.
“Хэрэглэгдэхгүй байгаа зүйл мууддаг, тэгсгээд хаягддаг” хэмээх үнэн үг нь хүний, тархинд ч хамаатай.
Дэлгэрэнгүй...

Бид яагаад санадаг вэ? , бид яагаад мартдаг вэ?

Хүний тархины мэдээлэл хадгалагдах, эргэн санах ой гэдэг сэтгэгдэл, мэдрэмжтэй салшгүй холбоотой юм. Нэг ёсондоо бидэнд гүн сэтгэгдэл үлдээсэн бүх зүйлс бидний санаанд тодоос тод хадгалагдан үлддэг. Түүнийг хэзээ ч арилгаж болохгүй. Бидний тархи ийм л хүчирхэг зүйл.Тэгвэл хүн яагаад мартдаг вэ? бидний сэтгэлд хангалттай мэдрэмж түрүүлээгүй, бидний анхаарлыг татаагүй зүйлсийг бүгдийг нь мартдаг. Яг энэ үүднээс хүний ой тогтоолтыг тайлбарласан эрдэмтэд аливаа зүйлийг сайтар тогтоохын тулд юу хийх шаардлагатай талаар сонирхолтой зөвлөмж гаргажээ.

1. Өнгө. Өнгө гэдэг маш содон бөгөөд хүний сэтгэлд тэр хэмжээгээрээ хүчтэй нөлөөлж чаддаг. Иймд аливаа зүйлийг тогтоохдоо өнгийн харандаагаар тэмдэглэж, өнгийн цаасанд дээр бичиж тогтоогоод үзээрэй.

2. Түр зуурын амралт. Насанд хүрсэн хүний тархины анхаарал төвлөрөлт сайн, үр бүтээлтэй байх хугацаа 25 минут л байдаг байна. Ийд аливаа тогтоох зүйлээ 20-30 минут давтаад 10 минут амрах хэрэгтэй. Ингээд амс хийсэн 10 минутанд хүний тархины ажиллагаа буцаад хэвийн байдалдаа орж чаддаг гэнэ.

3.Таны тархи хичнээн хурдан эрчимтэй хичээллэнэ тэр хэрээр сайн тогтоох болно. Хэсэг зуур унтаад авъя гэж бүү бодоорой. Ингэвэл чи өөрийн тогтоосон бүх зүйлээ устгах болно. Аливаа нэг сэдвээ заавал дуусгаж байж амрах хэрэгтэй.

4.Таны тархи мотор л гэсэн үг. Иймд шатахуун сэлбэх хэрэгтэй. Нэг ёсондоо өлсгөлөн байж аливаа зүйлийг тогтооно гэж санасаны ч хэрэггүй гэсэн үг.

5. Алива зүйлийг сайтар тогтоохын тулд мөн ус, шингэн зүйл маш сайн хэрэглэх хэрэгтэй. Хичээл тавтаж байхдаа шингэн зүйл ууж тархиа цэнэглэж бай.

6.Бидний тархи асуултанд дуртай. Тэр их сониуч. Тиймд хичээлээ судлаж байхдаа сайн асуулт тавьж түүндээ хариулт олох маягаар хичээллэх нь маш үр дүнтэй, илүү хурдан байх болно.

7.Тархи бие хоёр холбоотой. Бие тань унжигар байх юм бол тархи тагаад л эрч хүчгүй болно. Иймд хамгийн тавтай сандал сонго.

8.Мэдээж таны тархинд хүчилтөрөгч хэрэгтэй. Иймд үргэлж нэг өрөөнд удаан суухын оронд гадагш гарангаа цээжилсэн зүйлээ бататга.

9.Тархи маш хурдан ойлгох чадвартай. Тиймд чи хурдан уншдаг байх нь цаг хэмнэнэ. Иймд ном уншихдаа харандаа эсвэл хуруугаа ашиглан дагуулж унших нь хурдан дээр нь үр дүнтэй.

10. Хөдөлгөөн. Энэ бол маш чухал. Аливаа зүйл судлаж байхдаа нэг дор суугаад байх бус хөдөлгөөнтэй байх нь тархи сэргэг байхад тустай юм. Иймд өрөөндөө холихох ч юм уу ? ямар нэгэн байдлаар үе үе хөдөлгөөн хийж байх хэрэгтэй.

11. Аливаа зүйлийг судлаж байх үедээ шинэ мэдээллээ хуучин мэдлэгтэйгээ холбо. Ингэх нь уг мэдээллийг мартахгүй санахад хэрэгтэй юм.

12. Хөгжилтэй зүйлс тархинд шинэ хүч өгдөг. Иймд суралцах үйл явцаа хөгжилтэй сонирхолтой байдлаар зохион байгуулаарай. Дэлгэрэнгүй...

MP3 ба эрүүл мэнд

Сүүлийн үеийн залуусын өдөр тутмын амьдралын нэгэн салшгүй хэрэглээ бол MP3, IPod болсон. Цаашид ч энэ төрлийн бүтээгдэхүүн хэрэглэгчдийн тоо өсөх хандлагатай байгаа. Үүний дээр хэрэглэгчдийн дийлэнх хувь нь залуучууд байдаг. Гэтэл MP3, IPod хэрэглэгчдийн хувьд сэтгэл түгшээж байгаа нэг асуудал нь сонсоголын эрхтний гэмтэл болоод байгаа. Гэмтэл үүсгэж байгаа гол нөхцөл нь MP3, IPod хэт чанга сонсох явдал юм.MP3, IPod хэрэглэгчдийн дунд хийсэн судалгаагаар 100 хэрэглэгчээс 78 нь MP3-ынхаа дууны сонсогдох түвшинг 85 дицбелээс чанга дээр сонсдог гэж гарсан байна.
Гэтэл Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагаас гаргасан баримтаар 85 дицбелийн хэмжээний чанга дээр нэг цаг чихэвчээр хөгжим сонсоход л сонсголын эрхтэн гэмтдэг байна.

Энэхүү аюултай гээд байгаа хэмжээг бусад төрлийн дуу чимээтэй харьцуулсан үзүүлэлт ч таны анхаарлыг татах байх.

20 дицбел- шөнийн чив чимээгүй байгаа унтлагын өрөөний чимээний түвшин
60 дицбел- хүмүүсийн жирийн харилцан ярианы чимээний түвшин
70 дицбел- хөдөлгөөн, шуугиантай гудамжны чимээний түвшин
110 дицбел- онгоц буух үеийн чимээний түвшин
Гэтэл өнөөдөр зарим үйлдэрлэгдэж байгаа MP3, IPod-ны чангаруулагчийн дээд түвшин 105 дицбелтэй байдаг.
Үүнээс үүдэн сүүлийн үед дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагуудын зүгээс MP3, IPod үйлдвэрлэгч нарт хэрэглэгчдийнхээ эрх ашгийн үүднээс бүтээгдэхүүндээ өөрчлөлт хийхийг ч шаардаж байгаа. Чухамдаа үйлдэрлэгч нар хэрэглэгчийн эрүүл мэндэд аюултай түвшин гэх анхааруулгыг бүтээгдэхүүнийхээ зааварт оруулж өгөх, эсвэл аюултай хэмжээнээс дээш чангарах нөхцөлтэй бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэхгүй байх явдал юм.

Хэрэв танаас метрын зайд байгаа хүн таны чихэвчний шуугианыг сонсож байгаа бол та 85 дицбелийн хэмжээг нилээд хэтэрсэн байгаа хэрэг бөгөөд өөрийн сонсголын эрхтнээ тэр хэрээр эрсдэлд оруулж байгаа хэрэг гэдгийг анхаараарай. Дэлгэрэнгүй...

Та одоо хумсаа хараад өөрийгөө ямар өвчинтэй болохыг мэдэж болох нь ээ

Хүн гэж их өвөрмөц хийгээд энгийн нэгэн амьд организм. Өдөр хоног өнгөрөх тусам хүн өөрөө өөрийнхөө содон, сонин, энгийн гэмээр ч юм шиг, бас худлаа гэж хэлмээр ч юм шиг зүйлүүдийг нээсээр л байна. Шинжлэх ухаан хөгжихийн хэрээр сонирхол татам судалгаанууд ар араасаа хөвөрсөөр л байна. Маш цайвар хумс:
Настай хүмүүс ихэвчлэн цайвар өнгөтэй хумстай байдаг байна. Гэвч цайвар хумстай хүмүүс:

* Цус багадалтай
* Зүрхний дутагдалтай
* Чихрийн шижин
* Элэгний өвчим
* Хоол тэжээлийн хомсдол гэсэн эмгэгүүдтэй байх магадлалтай.

Цагаан хумс-энэ хумс нь зах ирмэгээрээ бараандуу өнгөтэй байдаг ба элэгний өвчинтэй хүмүүс ийм хумстай байдаг.

Шар хумс-Хумс нь шарлаад зузаарсан байдаг бөгөөд ийм хумстай хүмүүс бамбай булчирхайн өвчин болон хайрст үлдээр өвчсөн байх магадлалтай.

Хөхдүү хумс-Бие махбодид хүчилтөрөгч дутагдасний шинж тэмдэг гэдэг бөгөөд хөхдүү хумстай бол уушигний үрэвсэл өвчинтэй байна.

Долгионтой хумс-хайрст үлд, үений үрэвсэлт өвчинтэй

Хагарсан гэмтсэн хумс-бамбай булчирхайн өвчний үед хумс шарлах, гэмтэх зэрэг шинжүүд илэрдэг Дэлгэрэнгүй...

Та айлын хэд дэх хvvхэд болж тєрсєн бэ?

Айлын хvvхэд бvхэн єєрийн намтар тvvхтэй. Жишээ нь айлын ууган хvvхэд, дунд хvvхэд, отгон хvvхэд, бас айлын ганц хvvхэд ч гэж байдаг. Та чухам аав ээжийнхээ хэд дэх хvvхэд нь болж тєрсєн бэ. Энэ нь таны зан vйл, аж байдалд их нєлєєлдєг байна.

"Айлын ууган хvvхэд"
Айлын ууган хvvхдvvд тєлєв тєвшин буурь суурьтай, хашир хянамгай, найдвартай байдаг. Хэрэв та айлын ууган хvvхэд бол танд баяр хvргэхээс єєр аргагvй. Учир нь хvмvvс тэднийг хvндэлдэг, итгэж найддаг, бас танаас бага зэрэг эмээдэг. Тийм ч болоод айлын том хvvхдvvд єндєр албан тушаалд томилогдох нь олонтаа тохиолддог байна. Тэдний ажил vйлс нь єєдрєг, бvтэмжтэй байдаг. Тэд зохион байгуулах ховор авъяастай. Гэхдээ бусдыг захиран тушаах дуртай байдаг. Энэ дутагдал нь тvvнийг бусадтай эвдрэлцvvлж болзошгvй. Ууган хvvхдvvд амьдралд хэтэрхий бодитой ханддаг. Тиймээс юм бvгдийг сэтгэлдээ маш эмзэг хvлээн авдаг. Амиа хорлосон хvний дийлэнх нь айлын хамгийн том хvvхдvvд байдаг. Тиймээс айлын ууган хvvхдvvд єчигдрийг биш маргаашийг, амьдралын гуниг зовлонг биш баяр баясгаланг харж амьдрах хэрэгтэй.

"Айлын дундах хvvхэд"
Айлын дундах хvvхдvvдийн хувь заяа гайхалтай байдаг ажээ. Тэд амьдралынхаа дєрєвний нэгтэй тэнцэх хугацааг ах эгч нарын хуучин хувцас, эдэлж хэрэглэж байсан эд зvйлийг хэрэглэж єнгєрєєдєг байна. Айлын дундах хvvхэд vргэлж нєєцєнд байдаг. Эцэг эхчvvд нь анхны ба бага хvvхдээ илvv их хайрлаж халамжилдаг. Гэхдээ сэтгэлээр унах хэрэггvй. Гэхдээ айлын дунд хvvхдvvд амьдрах ухаанаараа хэр баргийн хvнийг урдаа оруулахгvй. Энэ нь хожим тэднийг амьдралд байр сууриа олоход онцгой vvрэгтэй байдаг. Айлын дундах хvvхдvvд заримдаа єєртєє хууль ёсоор ноогдох хувиа ч хvртэл хvртэж чаддаггvй. Иймд тэд бага юмаар ихийг хийж сурсан байдаг. Мєн айлын дундах хvvхдvvд шинийг сэдэгч, зохион бvтээгч, тєрєлхийн инженер хvн. Тэд аавынхаа гэрт машины тав дахь дугуй байсан бол єрх тусгаарлахад машины руль болдог. Анхандаа эцэг эхчvvд нь тэднийг анзаардаггvй. Гэсэн ч яваандаа тvлхvvрийг нь олж тохируулдаг болно. Тийм болохоор дундах хvvхэд болж тєрсєндєє бvv харамс.

"Айлын бага хvvхэд"
Айлын бага хvvхэд хар багаасаа ах эгч нараа аав ээждээ ховлож єсдєг. Хvн бvхэн тэднийг буруутгана. Хэрэв vнэн зєв шийд гаргаж чадахгvй бол цаашид сэтгэл хангалуун амьдарч чадахгvй. Айлын бага хvvхдvvд биеэ дааж сураагvй байдаг. Аав ээж ах эгчийнхээ буянаар бэлэнчилж сурсан, амьдрал vзээгvй учраас тэд нулимс, уур хилэн, гомдол тунирхлаар бvхнийг ялна гэж боддог.

"Айлын ганц хvvхэд"
Айлын ганц хvvхэд зан авир, ааш араншингийнхаа хувьд айлын том хvvхэдтэй яг адилхан байдаг. Єєрєє єєртєє хатуу зарчимч бай. Хожмын амьдралд тань хэрэг болно. Цаг ямагт дураараа авирлаж байдгаа боль. Дэлгэрэнгүй...

Цээж хорсох нь ходоодны шархлааны шинж тэмдэг

Таны цээж хорсдог уу?
Хоолонд хэт их орж ховдоглох хуурай аргуу хоол идэх, архи, кофе хэтрүүлж ууснаас ходоодны хүчил нэмэгдэж цээж хорсдог. Ходоодны хүчил хэт ялгарснаас цээж хорсож, ходоод гэдэсний хямрал үүсдэг. Үүнийг ходоодны өөрчлөлт гэхээсээ хүмүүст илрэх шинж нь зүрхээр өвдөх мэт санагддаг. Хэрэв хэвтэхэд өвдөлт нэмэгдэж байвал цээж хорсолт байж болно. Байнга эсвэл удаан хугацаагаар цээж хорсдог бол ходоодны шархлаа байж болох юм. Удаан хугацаагаар ходоодны хүчил нэмэгдэх нь ходоод, нарийн гэдэсний архаг шархлаа үүсгэдэг.
Энэ нь ходоодонд архаг заримдаа хурц өвдөлт өгдөг. Ходоодны хүчил ихэдсэнээс хоол идэх, шингэн зүйл, ялангуяа ус уухад ходоодны өвчин намддаг. Хоол идсэнээс хойш нэг цаг орчмын дараа, эсвэл өлөн байх, архи уусан, өөх тостой, халуун ногоотой хоол идвэл өвчин улам нэмэгдэнэ. Шөнийн цагаар өвдөх нь ч илүү. Ходоод нь байнга өвддөг хүнд ходоодны шархлаа байгаа эсэхийг тусгай шинжилгээгээр тогтооход маш хэцүү. Ходоодны шархлаа ноцтой бол бөөлжих, зарим үед цустай, кофены шаар мэт өнгөтэй, боловсорсон хоолоор огиулдаг. Ходоодны шархлаанаас цус алдвал өтгөн хар өнгөтэй гардаг.

Хар өнгөтэй хатуу өтгөнөөр хүндэрнэ
Зарим тохиолдолд ходоодны шархлаа өвдөлтгүй, чимээгүй явагдах бөгөөд зөвхөн хар өнгөтэй, хатуу баас гарснаар л анх мэдэгддэг. Энэ тохиолдолд яаралтай эмнэлэгт хандах хэрэгтэй. Цус алдсанаас хүн эндэж ч болно.

Хэрхэн урьдчилан сэргийлэх вэ?
Цээж хорсох, хоолны шингэц муудах, ходоодны шархлаа үүсэх зэргээс ходоод өвдвөл өвчнийг намдаах, дахин өвдөхөөс зайлсхийж дараах аргыг хэрэглэж болно.
- Хэт их бүү ид. Бага багаар хоолло. Хоолны хооронд хөнгөн зүйл ид. Зөөлөн хоол ид.
-Ямар хоол унднаас болж өвдөж байгааг нь анхаарч түүнээс аль болох татгалзаарай. Үүнд ихэвчлэн архи, кофе, халуун ногоо, хийжүүлсэн ундаа, өөхтэй, аргуу хоол багтдаг.
-Цээж хорсох нь шөнө, хэвтэх үед нэмэгдвэл цээжээ өндийлгөөд өндөр дэртэй унт.
-Ус их ууж бай. Хоол идэхийн өмнө болон хойно хоёр томхон аяга ус уухаас гадна хоолны хооронд байнга ус ууж бай.
-Тамхи бүү тат. Тамхи татах буюу зажлахад ходоодны хүчил ихэсч өвчинг улам нэмэгдүүлнэ.
-Ходоодны хүчлэгийг бууруулах эм уу. Ходоодны хүчиллэгийг бууруулах хамгийн найдвартай сайн эмийг эмчийг заавраар авч хэрэглээрэй.
Харамсалтай нь ходоодны шархлаа нь дахидаг онцлогтой өвчин юм.
-Хэрэв их өвдөж байгаа бол Алоэ-ийн шүүс уух хэрэгтэй.

Сүү ходоодонд сайн биш
Ихэнх хүмүүс сүү уух нь сайн гэдэг. Гэтэл үнэн хэрэгтээ эхэндээ өвчинг нь намдаах боловч аажимдаа ходоодны хүчлийг нэмэгдүүлж шархлаа нь газар авч эхэлдэг. Иймд ходоодны шархлаатай хүн сүүг хориглох хэрэгтэй. Сүүний адил содыг ходоодны хүчил бууруулахад хэрэглэдэг боловч энэ нь мөн л ходоодны хүчлийг аажимдаа нэмэгдүүлдэг. Аспирин, төмрийн давс нь адил үр дүн үзүүлэх тул энэ бүхнээс аль болох татгалзаарай.

Амарч тайван бай
Цээж гашуу оргих, дотор муухайрах зэргийг эрт оношлуулж эмчлүүлэх хэрэгтэй. Эс тэгвээс хүчтэй цус алдалт, хэвлийн хөндийн гялтан хальсны үрэвсэлд хүргэдэг. Ер нь хоол ундандаа хянуур, болгоомжтой ханддаг хүний ходоодны шархлаа хурдан эдгэрдэг. Уурлах болон сэтгэлийн дарамт нь хүний ходоодны хүчиллэгийг нэмэгдүүлдэг. Амарч тайван байх нь бие эрүүл байхын нэгэн үндэс. Ходоодны шархлааг сэдрээхгүйн тулд байнгын арчилгаа чухал. Ямартай ч хэт их идэхгүй, архи, кофеноос татгалзах нь танд л тустай.
Дэлгэрэнгүй...

ХЕЛИКОБАКТЕР

энэ нь бактерийн нэг хэлбэр. Судлаачид энэ бактерийг л ходоодны шархыг үүсгэдэг гэж үздэг. АНУ-д хеликобактерийн халдвараар 40 дээш настнуудын 20%,60-аас дээш настнуудын тал хувьд халдварлагдсан байдаг байна.Гэвч халдвар авсан хүн болгон ходоодны шарханд өртөхгүй. Хеликобактери буюу Н.pylori нь халдварлагдсан хүний шүлсэнд хадгалагдаж ,үнсэлцэх,халдварлагдсан хоол хүнсээр дамжин халддаг. Тэгэхээр ходоод 12 хуруу гэдэсний шарх нь халдвартай өвчин байх нь.
Хеликобактер яаж шарх үүсгэдэг вэ?Н.pylori -нь ходоод 12 хуруу гэдэсний ханыг хамгаалагч -салслаг бүрхүүл үүсгэгчийн ялгаралтыг сулруулдаг. Үүний улмаас ходоод 12 хуруу гэдэсний хана мэдрэмтгий болж, ходоодны хүчил,бактерийн ялгаруулж буй шүүрлийн нөлөөгөөр шархалдаг байна. Н.pylori -нь ходоодны хүчлийн ялгаруулалтыг ихэсгэдэгЯмар шинж тэмдэг илрэх вэ?
-Хэвлийгээр цанхайна. Энэ нь ихэнхдээ хэдэн долоо хоногоор алга болж, эргэж мэдрэгдэнэ. Шөнө дундын үед ходоод хоосон үедилүү мэдрэгдэнэ. Юм идэхэд арилна. Мөн ходоодны хүчил ялгаруулалтын эсрэг эмүүд уухад мөн арилна.антацид Мөн бусад доорхи шинжүүд гарна.
Үүнд:-Жин буурах
-Цээж гашуун оргино,хорсох мэт мэдрэмж төрнө.
-Хоолны дур буурах
-Дотор муухай оргих
-Бөөлжих
Зарим хүнд дээрхи шинжүүд тод илрэхгүй, огт илрэхгүй ч байж болно. Хэрэв доорхи шинжүүд илэрвэл эмчид яаралтай очих хэрэгтэй.
-Ходоод орчмоор хүчтэй сүлбэж өвдөх
-Өтгөн бараан хар өнгөтэй,цусархаг зүйл үзэгдэх
-Кофений шаар мэт эсвэл цусархаг зүйлээр бөөлжих
Эдгээр шинж тэмдэг нь ходоодны шархнаас цус алдах буюу ходоод цооролтын шинж байх өндөр магадлалтай байдаг.

Яаж оношлох вэ?

Хэрэв шарх байна гэж эмч сэжиглэсэн тохиолдолд дурангаар дурандан шинжилнээндоскопийн шинжилгээ.Хэрэв шарх нилээд дээгүүр байрлалтай бол улаан хоолой, ходоод ,12 хуруу гэдэсний шарх рентген гэрэлдX-ray сайн оношлогдоно. Өвчтөнд бариarium гэж нэрлэгдэх шохойлог шингэн уулгаж рентген гэрэлд харж оношлоно. Өөр нэг оношлогооны сайн арга бол ходоодны дуран эндоскоп гэж нэрлэгддэг, үзүүртээ гэрэлтдэг дуран камертай, нарийн урт хоолой бүхий багажийг ашиглан хийнэ..Энэ багажийг өвчтөнд болгоомжтойгоор залгиулж, улаан хоолой 12 хуруу гэдэсний ханыг шалгана. Эмч эндоскопийн тусламжтайгаар шархны зургийг авах ба шаардлагатай бол шархалсан хэсгээс маш бага хэсгийг хальслан микроскопт шинжлэхээр авч магадгүй. Энэ процедурийг биопси гэж нэрлэнэ. Хэрэв шархнаас цус гарч байвал эмч эндоскопоо ашиглан цус тогтоох мэс ажилбарыг хийнэ.
Хэрэв шарх байгаа нь тогтоогдвол эмч танд Н.pylori -ийг илрүүлэх тест хийнэ. Энэ шинжилгээ их чухал. Учир нь шарх юунаас болж үүссэнийг тогтоох ба энэ нь цаашид ямар эмчилгээ хийхийг чиглүүлэх ач холбогдолтой байдаг юм. Биопсийн шижилгээг ихэвчлэн эндоскопийн тусламжтайгаар ходоодны хананаас маш жижиг хэсгийг таслан авч микросопод шинжилдэг. Гурван зорилгоор эдийн энэ шинжилгээг хийнэ.
-Н.pylori -ийн ялгаруулж буй энзимийг олж тогтоох
-Гистологийн шинжилгээгээр Н.pylori -ийг олж илрүүлэх
-Өсгөвөрлөх - ходоодны хананаас авсан жижиг хэсгийг тусгай орчинд ургуулан Н.pylori-ийг ургаж байгаа эсэхийг тогтоох.Гэхдээ Н.pylori- ийг цус,өтгөний шинжилгээнд олж тогтоосны дараа л шаардлагатай гэж үзвэл эдийн энэ шинжилгээг хийнэ.

Эмчилгээ.

Хавсарсан эмчилгээ хийнэ.Антибиотик,хүчил бууруулагч,ходоод хамгаалагч эмүүдийг хавсарч хэрэглэнэ.Дээрхи эмүүдийг хоёр долоо,нэг долоо хоногийн турш хавсарсан байдлаар хэрэглэхийг эмч зөвлөнө.Эмчилгээ хиййсний дараа тодорхой хугацаанд зарим ходоод хамгаалагч ,хүчил бууруулагч эмүүдийг хэрэглэх шаардлагатай болдог.Эмчилгээний үр дүн ихэнхи тохиолдолд сайн.Бүрэн эдгэрдэг өвчин.

Халдварлахгүй байж болох уу?
Болно.Халдварладаг замыг мэддэг байхад л хангалттай.
-Өвчтэй хүнтэй ойр дотно байснаас, өвчтэй хүний гулгидас, шүлстэй холилдсоноос халдварладаг учир
-Бие зассаны дараа, юм идэхийн өмнө гараа угааж занших хэрэгтэй. Дэлгэрэнгүй...

Томуугийн цар тахлаас сэргийлье

Томуугийн цар тахал нь 10-50 жилд, дунджаар 30 жилд 1 удаа тохиолддог бөгөөд цөөнгүй жил үргэлжилж хэд хэдэн давалгаатайгаар дэлхий нийтийг бүхэлд нь хамран явагддаг улс орны нийгэм, эдийн засаг, хүн амд асар их хор хохирол учруулдаг ховор үзэгдэл.Томуугийн цар тахал нь 10-50 жилд, дунджаар 30 жилд 1 удаа тохиолддог бөгөөд цөөнгүй жил үргэлжилж хэд хэдэн давалгаатайгаар дэлхий нийтийг бүхэлд нь хамран явагддаг улс орны нийгэм, эдийн засаг, хүн амд асар их хор хохирол учруулдаг ховор үзэгдэл. Дэлхий нийтийг хамарсан томуугийн цар тахал нь 16-р зуунаас тэмдэглэгдсэн бөгөөд сүүлийн 400 жилд 31 удаагийн цар тахал бүртгэгджээ. 20-р зуунд томуугийн 3 удаагийн цар тахал 1918, 1957, 1968 онуудад томуугийн /А/ хэв шинжийн вирусээр үүсгэгдсэн олон сая хүний амь насыг аван оджээ.
Хүн амын дунд томуугийн вирусын шинэ омог буй болон хүнээс хүнд тархаж, бүх насны хүн өртөн нийгмийн бүх салбарын үйл ажиллагаа хямралд хүрэхийг Цар тахал гэнэ. Үүнийг жил бүрийн ердийн томуу биш гэдгийг хүн бүр сайн ойлгох ёстой бөгөөл үүнийг огтхон ч мартаж болохгүй. Томуугийн вирусын шинэ халдварын үед нөхцөл байдал хурдан өөрчлөгдөж халдвар тогтвортой, хурдан тархаж байна.
Томуугийн дэгдэлт, тахал тархалт, цар тахлын үед бага насны хүүхэд, ахимаг насныхан илүүтэй нэрвэгдэж байсан бол томуугийн цар тахлын үед эндэгдэлд идэр насныхан илүү өртөх байдал ажиглагдах болжээ.
Өнөөдөр дэлхий нийтээр энэ өвчний тохиолдлыг шуурхай эрт илрүүлэх, өвчтөнийг цаг алдалгүй зохих журмын дагуу эмчлэх зэрэг арга замаар вирусын халдвараас учирч болзошгүй хор хохирлыг бууруулахыг зорьж байнав

Эх сурвалжийг:АУ-ны магистр хүүхдийн их эмч Ө.Отгонжаргал
Дэлгэрэнгүй...

Сэтгэл түгшилт

Сэтгэл түгшилт гэж юу вэ? Сэтгэл түгшилт гэдэг нь сэтгэл зүйн сөрөг нөлөөнд өгч буй бие махбодь, сэтгэл зүйн хариу урвал. Оюутан сурагчид шалгалт шүүлэгт орхын өмнө, дарга удирдах ажилтан ажилчдыг дуудах, шинэ хамт олны дунд ороходСэтгэл түгшилт гэж юу вэ? Сэтгэл түгшилт гэдэг нь сэтгэл зүйн сөрөг нөлөөнд өгч буй бие махбодь, сэтгэл зүйн хариу урвал. Оюутан сурагчид шалгалт шүүлэгт орхын өмнө, дарга удирдах ажилтан ажилчдыг дуудах, шинэ хамт олны дунд ороход эсвэл айдас хүрмээр зүйлээс шалтгаалан тайван биш болох, яах бол гэж түгших, айх, зүрх дэлсэх, чичрэх, шээс ойр ойрхон хүрэх, хүйтэн хөлс гарах зэргийг хэвийн сэтгэл түгшилт гэдэг. Түгшүүр үүсгэж буй асуудлыг зохистой шийдвэрлэсний дараа дээрхи шинжүүд арилж үгүй болно. Харин хүний айж, сэтгэл түгшмээргүй энгийн яльгүй зүйлд сэтгэл байн байн түгшиж, аймааргүй зүйлээс хэт их айж, хар аяндаа сэтгэл хий зовниж дээрхи зовиураас шалтгаалан тухайн хүний өдөр тутмын үйл ажиллагааны болон зан үйлд саад бэрхшээл учруулахыг сэтгэл түгших эмгэг гэдэг. Сэтгэл түгших эмгэг бол элбэг тохиолддог, эмчлэгдэх боломжтой.

Түгээмэл сэтгэл түгшилт: Түгээмэл сэтгэл түгшилт нь айдастай холбоогүй харин ирээдүйд буй болж болох энгийн үйл явдлын тухай урьдчилан санаа зовж, аяндаа зөнгөөрөө хэт болгоомжлон сэтгэл зовнихыг хэлнэ.

Нийгмийн айдас: Нийгмийн тодорхой нөхцөл байдалд янз бүрийн хүмүүстэй харьцах явцад өөрийн эрхгүй айдас төрөхийг хэлнэ. Өөрөөр хэлбэл тодорхой нөхцөл байдалд хүмүүстэй нүүр тулан харьцах, олон хүний дунд эвгүй байдалд орчих вий гэсэн айдас.

Ямар эмчилгээ туслаж болох вэ?
* Сэтгэл түгшилтийн үед амьсгалын дасгал хийх нь биемахбодын зовиуруудыг бууруулан булчинг суллан тайвшруулдаг.

- 3 секундын турш удаанаар амьсгал авах
- 3 секундын турш удаанаар амьсгал гаргах
- Дахин амьсгал авахын өмнө 3 секундын турш амьсгал түгжих

* Амьсгалын дасгалыг өдөр бүр 10 минутаас дээш хугацаагаар тогтмол хийж, би бүрэн тайвширлаа гэж өөрийгөө ятгах.

* Сэтгэл түгшилтийг бууруулах өөр нэг үр дүнтэй арга бол дасгал хөдөлгөөн хийх явдал юм.
Дэлгэрэнгүй...

Хөвгүүд яагаад бидэнд хайртай гэж хэлдэг вэ?

Бид бvх vйлдлээ ямар нэгэн бодолтойгоор хийдэг гэдгийг бvгд л мэддэг. Ярих, харах, инээх, уйлах бvгд л орчин тойрны хvмvvст хvссэн сэтгэгдлээ төрvvлж тэднээс мөн хvссэн зvйлээ авахын төлөө. Сэтгэл хөдлөл, барьж дийлэхгvй уур хvртэл өөрийн зорилготой байдаг гэдгийг та мэдэх vv? Гэхдээ vvнийг хийж байхдаа уг хvн өөрөө хvртэл зорилгоо мэдэхгvй байж болно. Харин та нэг секунд ч болтугай өөрийнхөө талд оролгvйгээр “Би vvнийг яах гэж хийж байгаа юм бэ?” гэж асуувал та магадгvй “өөрийгөө өрөвдvvлэхийн тулд”, “тvvгээр уучлалт гуйлгахын тулд” эсвэл “бvх хvнд өөрийгөө ямар сайхан сэтгэлтэй болохыг харуулахын тулд” гэж хариулах байсан байхБид бvх vйлдлээ ямар нэгэн бодолтойгоор хийдэг гэдгийг бvгд л мэддэг. Ярих, харах, инээх, уйлах бvгд л орчин тойрны хvмvvст хvссэн сэтгэгдлээ төрvvлж тэднээс мөн хvссэн зvйлээ авахын төлөө. Сэтгэл хөдлөл, барьж дийлэхгvй уур хvртэл өөрийн зорилготой байдаг гэдгийг та мэдэх vv? Гэхдээ vvнийг хийж байхдаа уг хvн өөрөө хvртэл зорилгоо мэдэхгvй байж болно. Харин та нэг секунд ч болтугай өөрийнхөө талд оролгvйгээр “Би vvнийг яах гэж хийж байгаа юм бэ?” гэж асуувал та магадгvй “өөрийгөө өрөвдvvлэхийн тулд”, “тvvгээр уучлалт гуйлгахын тулд” эсвэл “бvх хvнд өөрийгөө ямар сайхан сэтгэлтэй болохыг харуулахын тулд” гэж хариулах байсан байх
Тэгээд энэ vнэхээр боллоо. Тvvний амнаас бvхэл амьдралыг ч өөрчилж чаддаг, бvх бvсгvйчvvдийн хvсэн хvлээж байдаг зvрх хайлуулагч хэдэн vгс vсрэн гарлаа. “Би чамд хайртай” гэж тэр хэллээ. Тvvний энэ vгийг нь хvн бvр өөрийн зан араншингаасаа хамааран өөр өөрөөр хvлээж авна. Їvнд ямар ч гэнэтийн бэлэг байх ёсгvй мэт санагдана. Тэр чамд сэтгэлээ илчилж, одоо тэр чинийх... Гэтэл... Гэнэт сонин зvйлсvvд ар араасаа цуврах болов. Тэр юугаа хийгээд байна аа? Тэр биеэ ингэж авч явах ёстой гэж vv? Ер нь юу болоод байна аа? Тэр бvр утасдах ч vгvй байна...
Бvх мэдрэмжээ зогсоогоод өөрөөсөө нөгөө асуултаа асуух болсон. “Би чамд хайртай” гэсэн vг юуг л бол юуг илэрхийлж болно. Өөрөөсөө “тэр яах гэж чамд vvнийг хэлсэн юм бол оо? Намайг яалгах гэж ингэж хэлсэн юм бол?” гэж асуух болсон. Харин цаашдаа vнэнчээр хайрлуулах гээд vзээрэй. Учир нь нэг ч эр хvн зvгээр л чамд мэдvvлэх гэж vvнийг хийхгvй. Тэд vvнийг...

...Чиний бодлыг өөрчлөх гэж.
Төгсгөл ч vгvй, эхлэл ч vгvй ямар ч утгагvй энэ харьцаанаасаа залхасан чи энэ амьдрал хэтэрхий богинохон ба ийм хэрэггvй юманд алтан цагаа vрэх хэрэггvй гэдгийг ойлгоно. Тэр чамайг ашиглаж, тэгэхдээ ямар ч хариуцлага vvрэх хvсэлгvй байгаа нь илт байна. Иймд чи эцсийн эцэст энэ бvх замбараагvй байдлыг төгсгөл болгохоор шийдэж зvрхээ чангалан тvvнд дөхөж очоод нvдээ анин “Намайг уучлаарай, гэхдээ бид салсан нь дээр байх” гэж хэлэхэд мэл гайхаж цэл хөхөрсөн тvvний доор нь байсан газар хөдлөх шиг л болно. Чиний “нэгэн л янз” гэж нэрлэдэг тvvний тогтвортой байдал, мөн бас чиний “хайхрамжгvй зан” гэж нэрлэдэг тайван байдлыг нь, тvvний хамгаас илvv хайрлаж, бахархаж явдаг энэ хоёр зvйлийг нь чи гэнэт тvvнээс салгачихлаа. Иймд тэр тэднийгээ буцаан авахыг хvснэ. Тэднийг гэдэг чинь бас чамайг ч гэсэн vг. Эмэгтэй хvний сэтгэл зvйн талаарх жаахан мэдлэг нь тvvнд зөв хариуг шивнэнэ. Тэгээд тэр “Битгий яваач! Би чамд хайртай!” гэж орилно. Тэр яг л шvхэрний гогцойноос татаж байгаа хvн шиг…Шvхэр дэлгэгдэж өөдгvй амьтан чиний итгэлийн гар дээр зөөлөн унана. Одоо тэр чамайг vргэлжлvvлэн зовоох боломжтой боллоо. Тэгээд нэг л өдөр чи ахиад л амьдрал дэндvv богинохон ба цаашид ингэж байж чадахгvй гэдгээ ойлгож, зvрхээ чангалан нvдээ аниад …

…Чамтай унтахын тулд.
Юуг нуух вэ? Манай vед “Би чамд хайртай” гэдэг vгийг гэр бvлийн баталгааг орлогч гэж боддог олон охид бvсгvйчvvд байсаар л байна. Эдгээр хvмvvс нь эрчvvдийн талаарх сайхан бодлоо хадгалаж vлдсэн сайхан сэтгэлтэй, өрөвч, цайлган нэгэн гэдэг нь ойлгомжтой. Гэтэл тэр маш царайлаг, гэхдээ маш хөнгөмсөг. Тvvнд ангийн бvх охид дурлачихсан. Тvvний инээмсгэлэл ба сайхан vг нь ямар зорилготой болохыг чи мэдэж байгаа тул тvvний энэ хямдхан арганд нь мэдээж чи орохгvй. Тэр арваад охиныг энэ vгээрээ аз жаргалтай болгосны дараа ганцхан чи л тvvний цорын ганц ба давтагдашгvй гэдэгт итгэх нь дэндvv гэнэн хэрэг болно. Тэгээд чи тvvний дайралтуудыг эцсийн хvчээ шавхан байж няцааж тvvнийг цөхөрлийн байдалд хvргэнэ. Гэтэл тэр яг vнэнээсээ дурласан юм шиг, яг жинхэнээсээ догдолж байгаа мэт харагдана. Тэр өвдөг сөхрөн суугаад хамгийн энхрий хоолойгоор “Энэ бол бусдаас шал өөр. Энэ бол жинхэнэ…Би чамд хайртай” гэж хэлэхэд нь чи тvvний хуурамч сэтгэлд нь автан тvvнийг vхэгсэдийн орноос буцаан авчрахад харин маргааш тvvний тэр их халуун хайраас юу ч vлдэхгvй. Тэр замдаа чамд “Сайн уу? Амьдрал ямар байна?” гэж хэлээд бас нэгэн тэнэгийг хайхаар явах байх.

...Чамайг хэрхэн хvлээж авахыг харах гэж.
Итгэхгvй байна уу? Энэ бол vнэн. Тэд дараа нь юу болохыг харах гэж “Хайртай” гэж хэлдэг. “Эмэгтэй хvн бол мөнхийн оньсого” гэж хэлэхдээ тэд “Эмэгтэй хvн бол мөнхийн туршилтын туулай” гэж боддог. Тэдэнд vнэхээр ч бидний толгой дотор юу болж байгаа талаар ойлголт ч байдаггvй болохоор анхааралд нь өртсөн бvсгvй дээр эмэгтэйчvvдийг илvv ойлгодог болохын тулд хамгийн бvдvvлэг туршилтуудыг хийдэг. “Сонин юм аа. Энэ бялзуухайгийн толгойд юу эргэлдэж байдаг бол? Тэр ямар хvн юм бол? Ер нь тvvнд хайртай гэж хэлээд vзэе. Юу болох нь уу, харъя” гэж хэлнэ. Ингэж хэлэхдээ тvvнд чиний хандлага ямар ч хамаагvй. Тэр ч байтугай тэр чамаас секс хvлээгээгvй ч байж магадгvй. Зvгээр л чамайг баярлах нь уу, уурлах нь уу, юу ч болоогvй мэт дvр vзvvлэх нь vv, юм шалгааж эхлэх нь vv, хvзvvнд нь зvvгдэх нь vv гэдгийг чинь л харах гэсэн юм. Чи энэ мэдээг яаж ч хvлээж авсан бай одоо тэр залуугийн хувьд чи оньсого биш.

...Чамайг өөрөөсөө холдуулах гэж.
Хайр сэтгэл нь эрvvл ухааныг самууруулж, өөрийгөө хvндлэх сэтгэлийг vгvй хийх аюултай. Чи байнга тvvнээс хайр халамж шаарддаг, байнгын ил тод сээтэгнэвэл сарнай цэцэг хvртэл ганддаг юм. Чи энгийн боловч хэцvv нэгэн vнэн болох тvvнд чи ямар ч хамаагvй гэдгийг хvлээн зөвшөөрч чадахгvй байна. Харц болгон чинь тvvнээс хайр хvсч энэ харцтай чинь тэр хаашаа л харна тулгарах болно. Бvх хvн өөр рvv нь харан алтан гурван vгийг хэлэхийг хvлээж байгаа мэт тvvнд санагдах болно. Эцэст нь тэр асар их дарамтанд орж цаашид ингэж амьдарч чадахаа болин, чамд хайртайдаа биш, харин чамаас салж амрахын тулд амнаас чинь өөрийн хэлэх ёстой vгс болох “Тийм ээ, би чамд хайртай” гэж унших болно.

...Тvvний саналыг нухацтай нэг бодуулахын тулд.
“Хатагтай Халдашгvй болж жvжиглэхээ болиод надтай гэрэл. Маргааш хуримын ордон явна” гэж зоригтой нь аргагvй гэрлэх санал тавих эрэгтэй хvн лав олдохгvй л байх. Мэдээж та хоёр бие биенээ сайн мэдэх боловч хэн мэдэх вэ? Юу ч болж болно шvv дээ. “Тэр намайг буруу ойлгочихвол яах вэ? Тоглоомоор хэлсэн гэж бодон цаашдын бvх vгэнд минь итгэхгvй бол яана аа?” гэх зэрэг бодлууд толгойд нь орж ирнэ. Ийм vед бооцоонд дэндvv том юм тавьсан тул эрчvvд эрт дээр vеэс уламжлагдан ирсэн сонгодог аргыг хэрэглэхээр шийддэг. Ингээд тэд өглөө эртлэн босч костюм пиджак өмсөн, зангиа зvvж, нэг гартаа цэцгийн баглаа, нөгөө гартаа шампанск барин нэгэн зэрэг өөрийгөө ертөнцийн хаан бас дvvрсэн тэнэг амьтан мэт санан хаалгыг чинь тогшино. Тэгээд чамайг гарч ирэнгvvд “Би чамд хайртай. Надтай гэрлээч” гэж хэлнэ.
Дэлгэрэнгүй...

Ямар батгыг шахаж болохгүй вэ?

Батгыг хамаагүй шахсанаар нөсөөжилт сорвижилт үүсэх эрсдэлтэй. Өнгөц гарсан жижиг хэмжээний батгыг зөөлөн шахаж болох юм. Юуны өмнө мэргэжлийн эмчээс зөвлөгөө авч, батганыхаа төрлийг тодорхойл.Батгыг хамаагүй шахсанаар нөсөөжилт сорвижилт үүсэх эрсдэлтэй. Өнгөц гарсан жижиг хэмжээний батгыг зөөлөн шахаж болох юм. Юуны өмнө мэргэжлийн эмчээс зөвлөгөө авч, батганыхаа төрлийг тодорхойл.



Гөвдрүүт батга. Энэ батга нь янз бүрийн хэмжээгээр жижиг улаан, ягаан өнгийн гөвдрүүт тууралт нүүр, цээж, нуруугаар гарна. Ийм батгыг оролдвол цус гарч мэдэх тул шахаж ер болохгүй. Спиртлэг шингэн, лосьоныг гарсан хэсэгт нь түрхээд орхи.



Идээт хэлбэрийн батга. Идээт хэлбэрийн батга нь доороо их суурьтай тул нилээд том хэмжээтэйгээр гөвдрүү маягтай болсон байдаг. Энэ батга нь шар ногоон тавтай байна. Шахвал идээ, цус гоожих магадлалтай тул оролдохоос зайлсхий. Гоо сайхны салоноор эмчлүүлсэн нь дээр.



Гүн идээт хэлбэрийн батга. Комедоны эргэн тойронд нэвчдэс үүсч долоо хоногийн дараа нэвчдэс зөөлөрч хагарна. Энэ процессыг хүлээ. Харин дур мэдэн шахвал зунгааралдсан ногоон ялгадас гарч гүн сорвижилт үүсгэнэ.



Бөөгнөрч гарсан батга. Батганы хамгийн хүнд хэлбэр. Энэ үед том зангилаа үүсч, өөхөн эдэд эмгэг илэрч вандуй шиг томордог. Конглобат нь маш хатуу эмзэглэлтэй. Улаан хөхөрсөн өнгөтэй байна. Хоорондоо нийлж буглаа үүсгэдэг учраас их аюултай. Тиймээс шахах тухай бодох ч хэрэггүй. Сорвижилт нь маш гүн, овон товон нүхтэй эдгэдэг учраас. Мөн нуруу цээжээр гарах нь ч бий.



Ямар шинжилгээ хийлгэх вэ?

-Хелико бактерын шинжилгээ

-Цусны ерөнхий шинжилгээ

-Демодекс шинжлэх

Дээрх шинжилгээг хийлгэх шаардлагатай. Дэлгэрэнгүй...

Компьютероос үүдсэн нүдний ядаргааг яаж тайлах вэ

Нүдээ хэрхэн хамгаалах вэ
Хүний нүд ямар үүрэгтэйг бид сайн мэддэг хэрнээ тэр бүр хамгаалж, арчилж чаддаггүй шүү дээ. Иймд та бүхэнд энгийн хэрнээ хамгийн ашигтай, оновчтой зөвлөгөөг хүргэж байна.

Элс, шороо, тоос зэрэг нь ихэвчлэн доод дээд зовхинд ордог. Энэ үед нүдээ нухаж, арчиж хэрхэвч болохгүй. Гадны биетийг алчуур, хөвөнгөөр авах гэж оролдох бүрч хэрэггүй. Хэрэв оролдсон тохиолдолд эвэрлэг бүрхүүл буюу нүдний гадна талын тунгалгийг гэмтээх аюултай. Харин үүний оронд хэдэн секунд нүдээ анивчихад нулимстай хамт гадагшилдаг. Нүдээ хэрхэн хамгаалах вэ
Хүний нүд ямар үүрэгтэйг бид сайн мэддэг хэрнээ тэр бүр хамгаалж, арчилж чаддаггүй шүү дээ. Иймд та бүхэнд энгийн хэрнээ хамгийн ашигтай, оновчтой зөвлөгөөг хүргэж байна.

Элс, шороо, тоос зэрэг нь ихэвчлэн доод дээд зовхинд ордог. Энэ үед нүдээ нухаж, арчиж хэрхэвч болохгүй. Гадны биетийг алчуур, хөвөнгөөр авах гэж оролдох бүрч хэрэггүй. Хэрэв оролдсон тохиолдолд эвэрлэг бүрхүүл буюу нүдний гадна талын тунгалгийг гэмтээх аюултай. Харин үүний оронд хэдэн секунд нүдээ анивчихад нулимстай хамт гадагшилдаг.

Хэрэв ингээд гарахгүй бол усаар угаасны дараа нүдээ зүүн, баруун тийш хөдөлгөөрэй. Мөн нүдээ угаахдаа дусаагуураар, зүүгүй цэвэр тариураар, аягатай үс гэх мэт гурван янзаар угаадгийг санаарай.

Таны нүдэнд орсон гадны биет гарсан ч торж байгаа мэт мэдрэмж төрж болно. Нүднээс гадны биет гарсны дараа бактерын эсрэг, үрэвсэл намдаах зорилгоор левомецитины 0.25 хувь, альбуцидын 20 хувийн уусмалыг эхлээд 3-5, дараа нь 5-7 удаа үргэлжлүүлэн дусаагаарай. Хэрэв хэдэн цагийн дараа нүд чинь улайж, нулимс гоожих, нуухдах шинж тэмдэг илэрвэл мэргэжлийн эмчид яаралтай хандаарай.

Химийн түлэгдэлт
Бидний өдөр тутам хэрэглэдэг аяга, таваг угаагч, хивс, хивсэнцэр цэвэрлэгч нь хүний нүдэнд орвол маш хурдан хугацаанд түлдэг. Хэрэв химийн дээрх бодис нүдэнд чинь орвол маш хурдан, их хэмжээний усаар угаагаарай. Мөн юугаар гэмтсэнийг мэдэж байгаа бол өөрөөр хэлбэл, хүчлийг шүлтээр, шүлтийг хүчлээр угаах хэрэгтэй бөгөөд бактерын эсрэг эм дусаахаа мартаж болохгүй.

Компьютероос үүдсэн ядаргааг яаж тайлах вэ
Компьютерийн ард суусан хүн доороос дээш, эсвэл урагш байнга хардаг учир нүдний булчингууд их ядардаг байна. Гэрлийн урсгал нь нүдний торлогийг өрөөр хэлбэл нүдний арын гэрэл хүлээн авах хэсгийг их цочроодог аж. Ажилдаа хэт их шамдсанаас хүн нүдээ цавчих нь багасч үүнээс гадна нойр, ой санамж муудах, хоолны дуршил багасах, толгой өвдөх, хэт мэдрэмтгий болох гэх мэт зовиур илэрдэг байна.

Харин эдгээр асуудлаас зугтахын тулд том хүн 45, хүүхэд 15 минут суугаад 20 минут амрах ёстой аж. Амралтын 20 минутын хугацаанд зурагт үзэж, ном уншиж болохгүй. Суугаа эсвэл хэвтээ байдалд 5-7 минут нүдээ аньж алгаараа бага зэрэг дарж өгч нүдээ баруун зүүн тийш, диогнальдах байдлаар сайн хөдөлгөөрэй. Ингэх нь таны компьютероос үүдсэн ядаргааг төгс тайлах болно.
Дэлгэрэнгүй...